Dünyanın dört bir yanında, yeni tip koronavirüse (2019-nCoV) karşı alınan önlemlerin başında yüz maskesi takmak geliyor.
Çin, Japonya ve Güney Kore’de salgının başından itibaren uygulanan maske önlemi, pandeminin henüz zirve noktayı görmediği Amerika Birleşik Devletleri’nde ile ikinci dalga korkusunun yaşandığı Avrupa ülkelerinde de gündemdeki yerini koruyor. Salgının ilk başladığı günlerde maske takmayı “tavsiye” düzeyinde tutan birçok Avrupa ülkesi artık tüm kapalı alanlarda zorunlu hale getirdi.
Peki yüz maskesi yeni koronavirüse karşı koruma sağlıyor mu?
Vanderbilt Üniversitesi Tıp Merkezi’nden Dr. Mark Denison, tüm virüslerin tipik bir tıbbi maskeden geçebilecek kadar küçük olduğunu, ancak mikropların genellikle havaya yayılmadığını söylüyor.
Denison, virüslerin insandan insana bulaşmasında öksürük ve hapşırığın etkili olduğunu söylüyor. Denison’a göre öksürme ve hapşırma yoluyla ortaya çıkan damlacıklar, ele ve diğer yüzeylere yayılır; daha sonra buralara dokunan insanların ellerine, oradan da dokundukları burun, ağız ve göz gibi organlarına bulaşır.
Maskelerse öksürme ve hapşırma yoluyla ortaya çıkan büyük damlacıkların yayılımını engelleyebilir.
Denison’a göre maskelerin bir diğer faydası, takan insanların ağız ve burunlarına dokunamıyor oluşu. Böylelikle maske takan insanın, hasta bir insanın dokunduğu yüzeylerde kalan mikropları alması zorlaşır.
“Maske takmak mantıklı bir önlem”
Oxford Üniversitesi’nden araştırmacı Trudie Lang’a göreyse, uzmanlar yeni koronavirüsün nasıl yayıldığını anlamak için çalışmalarını sürdürürken, maske takmak “çok mantıklı bir önlem”.
Bununla birlikte, Denison, maskenin etkisi üzerine henüz titiz bir çalışma yapılmadığını söylüyor. Ona göre hiçbir araştırmada maskeli ve maskesiz grupların mikroba maruz kalış oranları karşılaştırılmadı.
2017’de SARS virüsüne yönelik çalışmalarda, maskelerin SARS’a karşı biraz koruma sunduğu öne sürüldü, ancak araştırmacılar “mevcut kanıtlar seyrek ve bulgular tutarsız” notu düştü.
Ancak koronavirüsten korunmak için uzmanların hemfikir olduğu en geçerli yöntem, elleri sabun ve suyla yıkamak. Eğer sabun ve suya ulaşılamıyorsa, alkol bazlı bir el temizleme jeli de işe yarayabilir.
Amerika Birleşik Devletleri Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi, yeni koronavirüsün bulaştığından şüphelenilenlerin, bulaştığı onaylananların ve onların yakınlarıyla bakımını yapanların maske takması gerektiğini söylüyor. Merkeze göre ayrıca hava yolu çalışanlara hasta yolculara maske vermeli.
Maskeler bazı ülkelerde hastalar, alerjisi olanlar tarafından ya da hava kirliliğine karşı kullanılıyor. Yeni koronavirüs alarmı dünya çapında maskelere olan talebi artırdı.
