Amerikan Foreign Policy dergisi Kushner’in e-postalarını ele geçirip yayımladı. Trump’ın damadı ve başdanışmanının, Filistinli mülteci statüsünün toptan kaldırılmasıyla geri dönüş dahil tüm haklarının ellerinden alınması için çalıştığı ortaya çıktı.
ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı ve başdanışmanı Jared Kushner’in Filistin halkını bütün yasal haklarından etmeye yönelik ‘Yüzyılın Anlaşması’ üzerinde çalışırken Ürdün’deki 2 milyonu aşkın Filistinlinin mülteci statüsünün kaldırılması için uğraştığı belirtildi.
‘İlk hedef UNRWA’
Bu yolda Birleşmiş Milletler Ortadoğu’daki Filistinli Mültecilere Yardım Kurumu’nu (UNRWA) devredışı bırakma çabasına giren Kushner’in asıl amacının, Filistinli mülteci statüsünün toptan kaldırılmasıyla geri dönüş dahil tüm haklarının da ellerinden alınması.
‘Ürdün Kralı’na baskı’
Kushner’in Ürdün’de kayıtlı 2 milyonu aşkın Filistinlinin mülteci statüsünden yoksun bırakılması için Amman yönetimine baskı yaptığını yazdı. Habere göre Trump’ın damadı ve başdanışmanı, hazirandaki Amman ziyaretinde Ürdünlü yetkililerle gerçekleştirdiği görüşmelerde bu konuyu gündeme getirdi.
‘Kaldıkları yerde yerleşik hale gelsinler’
Foreign Policy’ye konuşan Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) Yönetim Kurulu üyesi Hannan Aşravi, Kushner ile Trump yönetiminin, Filistinlilere yardım ulaştıran UNRWA’nın devredışı kalması, böylece Ürdün ve diğer Ortadoğu ülkelerindeki faaliyetlerini durdurması için çalıştığını söyledi.
Aşravi, Filistinli mütecilerin kendilerine evsahipliği yapan Arap ülkelerinde kalıcı statü alması ya da vatandaş haline gelmesi, böylece UNRWA’nın yaptığı işi bu ülkelerin yapması için Kushner’in baskı uyguladığını aktardı.
‘UNRWA’nın parasını siz verelim’
Filistinli başmüzakereci Saeb Erekat da Kushner’in, hazirandaki Amman ziyaretinde, UNRWA’ya para akışının durdurulmasına, kuruma tahsis edilen paranın mültecilere evsahipliği yapan Ürdün ve diğer Arap ülkelerine kanalize edilmesine hazır olduklarını söylediğini belirtti.
‘Sekteye uğratmamız önemli’
Foreign Policy, Kushner’in bu konudaki e-postalarını yayımladı. Örneğim Trump’ın damadı ve başdanışmanı, 11 Ocak 2018’de Trump’ın Ortadoğu Temsilcisi Jason Greenblatt’a şöyle yazmış:
”UNRWA’yı sekteye uğratmak için dürüst ve içten çaba içinde olmamız önemli. Bu kurum yozlaşmış, verimsiz ve barışa yardım etmeyen bir statükoyu kalıcı hale getiriyor.” Kushner diğer ABD yetkilileriyle yazışmalarında da buna benzer ifadeleri defalarca tekrarlıyor.
‘Yardımsız ve statüsüz bırakmak için’
ABD’nin 1949’da kurulmasından beri yardım ettiği UNRWA, on yıllardır Filistinli mültecilerin temel ihtiyaçlarını karşıladığı için bölgede önemli bir aktör kabul ediliyor. Ancak ‘damadın’ e-postaları, Trump yönetiminin yine İsrail’in lehine olacak şekilde, Filistinli mülteci sorununun kavramlarını değiştirmek, bunun için UNRWA’nın anlam ve önemini azaltıp faaliyetlerini kısıtlamak için uğraştığını gösteriyor.
UNRWA’nın devre dışı kalması, Filistinli mültecilerin sadece yardımsız değil statüsüz de kalması demek.
‘5 milyonu aşkın Filistinli mültecinin geri dönüş hakkı ne olacak?’
‘Yüzyılın Anlaşması’ taslağında 1948’de İsrail’in kurulmasından beri yerlerinden yurtlarından olan milyonlarca devletsiz Filistininin geri dönüş hakkına ya da bu hakkın tazmin edilmesi seçeneğine yer vermediği bilinen Kushner’in asıl amacının, müzakere masasından Filistinli mülteci meselesini tümüyle kaldırmak olduğuna dikkat çekiliyor.
