NATO Liderler Zirvesi’nin ardından yayınlanan sonuç bildirisinde, Çin’in “uluslararası düzene ve NATO’nun güvenliğiyle ilgili alanlara yönelik sistematik zorluklar ortaya koyduğu” belirtildi.
NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg de zirve öncesi yaptığı konuşmada Çin’e eleştirilerde bulunmuştu.
Stoltenberg müttefiklerin Avrupa ve Kuzey Amerika’nın özellikle Rusya ve Çin gibi otoriter rejimlerin yol açtığı yeni sınamalara karşı birlikte hareket etmesinde fikir birliğine vardıklarını dile getirerek, “Rusya ile ilişkimiz Soğuk Savaş’tan sonraki en düşük seviyesinde. Moskova’nın agresif eylemleri güvenliğimizi tehdit ediyor” demişti.
Bu açıklamalara Çin’den cevap geldi. Çin’den konuyla ilgili yapılan açıklamada “Kimseye meydan okumayacağız ancak bize meydan okunduğunda da sessiz kalmayacağız” ifadeleri kullanıldı.
Çin’in Brüksel’deki Avrupa Birliği (AB) temsilciliği de “Savunma ve askeri modernizasyon arayışımız haklı, makul, açık ve şeffaftır” açıklamasında bulundu.
NATO’nun Çin’in gelişimini “rasyonel bir şekilde” ele alması gerektiği belirtilen açıklamada, “NATO’nun Çin’i meşru çıkarlarını ve haklarını manipüle etmek, çatışma yaratmak ve jeopolitik rekabeti körüklemek için bir bahane olarak görmeyi bırakması gerekiyor. Kimseye ‘sistematik meydan okumada’ bulunmayacağız, ancak biri bize ‘sistematik meydan okumada bulunmak isterse, kayıtsız kalmayacağız” ifadelerine yer verildi.
Bildiride ne söylenmişti?
NATO Zirvesi’nin ardından yayımlanan bildiride, “Çin’in hırsları ve iddialı davranışlarının” uluslararası düzene ve İttifak güvenliğiyle ilgili alanlara yönelik sistematik zorluklar ortaya koyduğu” ifade edildi.
Çin’in zorlayıcı politikalarından endişe duyulduğunun vurgulandığı bildiride, söz konusu ülkenin nükleer cephaneliğini hızla genişlettiği ve Rusya ile askeri işbirliği yaptığına dikkat çekildi.
“Çin’in şeffaflık konusundaki eksikliği ve dezenformasyon kullanımından endişe duyuyoruz” ifadesine yer verilen bildiride “Çin’i uluslararası taahhütlerini yerine getirmeye ve ‘büyük güç’ rolüne uygun olarak uzay, siber alan ve deniz de dahil olmak üzere uluslararası sistemde sorumlulukları uyarınca davranmaya çağırıyoruz” ifadeleri kullanıldı.
Bildiride iklim değişikliği gibi ortak sınamalara karşı da Çin ile ilişki kurmaya değer verildiğinin altı çizilerek, “Karşılıklı şeffaflık ve anlayış hem NATO’ya hem de Çin’e fayda sağlayacaktır” denildi.
