9 Kasım 2026
11.5 C
İstanbul

Bolivya’da insandan insana bulaşan yeni virüs

Chapare virüsünün Latin Amerika’nın And Dağları ülkesi Bolivya’da sağlık çalışanları arasında yayılarak üç ölüme yol açtığı ortaya çıktı. 

Yeni tip koronavirüs pandemisinin esir aldığı insanlık için yeni bir virüs tehlikesi belirdi.

Chapare virüsünün Latin Amerika’nın And Dağları ülkesi Bolivya’da sağlık çalışanları arasında yayılarak üç ölüme yol açtığı ortaya çıktı. 

Uluslararası araştırma sayesinde saptandı

ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri’ne (CDC) bağlı araştırmacılar, Ebola gibi kanamalı ateşe neden olan bir virüs grubuna mensup olan ve çok nadir görülen Chapare’nin Bolivya’nın başkenti La Paz’da insandan insana bulaştığını duyurdu.

2019’daki vakaların Chapare virüsünden kaynaklandığı bulundu

ABD’li bilim insanları, 2019 yılında La Paz’da iki hastanın Chapare virüsünü üç sağlık çalışanına bulaştırdığı ve bunun daha sonra bir hasta ile iki sağlık çalışanının ölümüne yol açtığı sonucuna ulaştı.

İlk ve tek vaka 2004’te Chapare bölgesindeydi

Daha önce sadece bir kez Chapare vakası bildirilmişti. 2004 yılında La Paz’ın yaklaşık 600 km doğusundaki Chapare bölgesinde bir kişide Chapare virüsü görüldüğü kayıtlara geçmişti. 

CDC’nin ağır sonuçları olan patojen ve patoloji bölümünden epidemiyolog Caitlin Cossaboom, enfekte olmuş hastalardan genç bir tıp asistanı, bir ambulans doktoru ve bir gastroenteroloji uzmanına Chapare virüsünün bulaştığını teyit ettiklerini söyledi.

Vücut sıvılarıyla bulaşıyor

Daha sonra iki sağlık çalışanının öldüğünü aktaran Cossaboom, pek çok vücut sıvısının bu virüsü taşıma potansiyeli bulunduğuna inandıklarını belirtti. 

Chapare virüsünü farelerin taşıdığı ve insanlara bulaştırdığı sanılıyor. Bedensel sıvılarla bulaşan virüsleri kontrol altına almak, Kovid-19 gibi solunum yoluyla bulaşan virüslere kıyasla daha kolay.

Henüz ilacı yok

Chapare hastalarının gösterdiği belirtileri ateş, karın ağrısı, kusma, diş eti kanaması, cilt kızarması-döküntüsü, gözlerin arkasında ağrı olarak sıralayan Cossaboom, bu hastalık için belli bir ilaç üretilmediğinden damar içi sıvı vermek gibi destekleyici tedavilerle iyileştirilmeye çalışıldığını aktardı.

CDC’de patolog Maria Morales-Betoulle de “Daha yaygın bir hastalık bulmayı bekliyorduk, ancak sekans verileri oldukça nadir ve daha önce insandan insana bulaştığı kanıtlanmayan Chapare virüsüne işaret etti. Gerçekten şaşırdık” dedi.

Amerikan Tropikal Tıp ve Hijyen Derneği’nin (ASTMH) yıllık toplantısına sunulan bulguların, insandan insana bulaşmanın gelecekteki yeni salgınlara işaret etmesi açısından önemli olduğu vurgulandı.

Yıllardır fark edilmeden dolaşımda olabilir

Benzer belirtileri olan dang hummasıyla karıştırılıp yanlış teşhis konulmuş olması ihtimali üzerinden Chapare virüsünün yıllardır fark edilmeden dolaşımda olabileceğine işaret eden bilim insanları, salgın çıkarma kapasitesini anlamak için bu virüs üzerinde çalışmaları devam ettirmek gerektiğini belirtti. 

Son Haberler

Barzani’den KYB ve KDP’ye ‘bir araya gelme’ çağrısı

Barzani'den KYB ve KDP'ye 'bir araya gelme' çağrıs 'Ulusal hükümet...

Rubio: Trump, İran’ın nükleer silah edinmesini engellemek için savaşı başlattı

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Başkan Donald Trump'ın İran'a...

Keşm Adası ve Bender Abbas’ta şiddetli patlama sesleri duyuldu

İran’ın güneyinde bulunan Keşm Adası ve Bender Abbas kentinde...

GS’den ‘sarı torba’ göndermeli paylaşımı: Bölge barolarından sert tepki!

Galatasaray-Amedspor maçı sonrası GS Store’un resmi sosyal medya hesabından...

Hizbullah’tan Irak Başbakanı’na gözdağı: Gizli dosyaları açıklarız

Irak Başbakanlığı’nın Musul Havalimanı’ndaki milis bağlantılı şirketlerin sözleşmelerini iptal...

“Süreç tıkanmadı, bir biçimiyle ilerliyor ancak somut adımlar atılmalı”

Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Eş Genel...

İstanbul’daki Amedspor Dayanışma Gecesi’ne kimler katıldı? Rûdaw Rûdaw

Amedspor, Galatasaray maçı öncesinde İstanbul Ortaköy'deki Esma Sultan Yalısı'nda...

Türkiye Gündemi

‘Edebiyat ve Barış Konferansı’ düzenleniyor

Edebiyatçıların bir araya geldiği konferansta konuşan katılımcılar, barış sürecine...

Barış Annesi Elif Aslan yaşamını yitirdi

Barış Annesi Elif Aslan, geçirdiği beyin kanaması sonucu hayatını...

Bu fotoğraf İYİ Parti’i karıştırdı

İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu'nun, Anıtkabir'deki 29 Ekim...

Özel: Vahim iddialar doğru çıkarsa Sarıgül’ü biz de savunamayız

Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel, Erzincan Milletvekili Mustafa...

Numan Kurtulmuş: Süreç başarıyla ve hakikaten fevkalade üstün bir koordinasyonla rotasında devam ediyor

Meclis Başkanı Numan Kurtulmuş, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda,...

Üsküdar Belediye Başkanlığı yeniden AKP’ye geçti

İstanbul’un Üsküdar ilçesinde yapılan belediye başkanvekilliği seçiminin üçüncü turunda,...

Lübnanlı yetkili: Mihraç Ural, Türkiye ve Suriye istihbaratınca kaçırıldı

Lübnanlı bir güvenlik yetkilisi, Beşar Esad yanlısı silahlı grupların liderlerinden ve "Ali Keyyali" adıyla tanınan Mihraç Ural'ın, Lübnan topraklarında Suriye ve Türk istihbaratına mensup kişilerce kaçırıldığını açıkladı. Yetkili, Lübnan makamlarının operasyondan haberdar edilmediğini belirtti. Lübnanlı güvenlik yetkilisi, Fransız haber ajansı AFP'ye yaptığı açıklamada, Suriye resmi haber ajansı SANA'nın Ural'ın yakalandığını duyurmasının ardından konuya ilişkin değerlendirmelerde bulundu.     İsminin açıklanmasını istemeyen yetkili, Suriye tarafının operasyonun Lübnan'la koordinasyon içinde gerçekleştirildiği yönündeki açıklamasını yalanlayarak şunları söyledi: "Lübnan makamlarının bu operasyondan haberi yoktu. Suriye ve Türk istihbarat teşkilatlarına mensup kişiler, söz konusu şahsı Beyrut yakınlarındaki dağlık Mansuriye bölgesinden kaçırdı. Şahıs önce Lübnan'daki Suriye Büyükelçiliğine, ardından Suriye topraklarına götürüldü."    SANA, 15 Ekim Perşembe günü Ural'ın yakalandığını duyurmuştu. Suriyeli bir güvenlik kaynağı da AFP'ye yaptığı açıklamada, Ural'ın "Lübnan tarafıyla koordineli olarak Lübnan topraklarında düzenlenen bir güvenlik operasyonuyla yakalandığını" belirtmişti. Suriye: Eski rejim yetkililerinin takibi sürecek Suriye Cumhurbaşkanlığı Medya Danışmanı Ahmed Muvaffak Zeydan, 15 Ekim'de Ural'ın yakalanmasını memnuniyetle karşıladı. Zeydan, Ural'ın Suriye halkına karşı katliamlar gerçekleştirmekle, özellikle Banyas kentindeki el-Beyda köyünde yaşanan katliamla suçlandığını belirterek eski rejimin sorumlularının takibinin sürdürüleceğini ifade etti.  Zeydan, hiçbir suçlunun Suriye güvenlik birimlerinden kaçamayacağını kaydetti. Bu gelişme, Suriye İç Güvenlik Terörle Mücadele Dairesinin 4 Ekim'de Ural'ın yardımcısı Cemal Trablusi'nin yakalandığını duyurmasının ardından yaşandı. Mihraç Ural'ın geçmişi 1956'da Hatay'ın Antakya ilçesinde doğan Mihraç Ural, 1970'li yıllarda Türkiye'de faaliyet gösteren Marksist silahlı örgüt THKP-C/Acilciler'in liderlerinden biri olarak biliniyor. Ankara 9. Ağır Ceza Mahkemesinin Reyhanlı saldırılarına ilişkin kararında yer alan iddianameye göre Ural, 1976'da Malatya'da polisle yaşanan çatışmada örgütün üst düzey yöneticilerinin öldürülmesinin ardından grubun liderliğini üstlendi. 1979'da Engin Erkiner ile birlikte cezaevinden firar eden Ural, daha sonra örgütün faaliyetlerini Suriye'ye taşıdı. Uzun yıllar Suriye'de yaşayan Ural'ın özellikle Lazkiye ve çevresindeki faaliyetleri ile Suriye istihbaratıyla ilişkileri, Türkiye'deki adli soruşturma ve dava dosyalarında yer aldı. Ankara 9. Ağır Ceza Mahkemesinin kararında, örgütün Suriye hükümetinin desteğiyle "Mukaveme-i Suriye" (Suriye Direnişi) adlı silahlı grubu kurduğu belirtildi. Grubun, Suriye iç savaşı sırasında Beşar Esad yönetiminin güçleri saflarında çatışmalara katıldığı ve çeşitli askeri operasyonlarda yer aldığı kaydedildi. Banyas katliamı suçlaması Suriye makamları, Ural'ı 2013'te Banyas kentinde yaşanan katliamın sorumlularından biri olmakla suçluyor. 2 ve 3 Mayıs 2013'te Esad yönetimine bağlı güçler ve müttefik silahlı gruplar, Tartus vilayetine bağlı el-Beyda köyü ile Banyas'ın Ras el-Naba Mahallesi'nde saldırılar düzenledi. Olaylarda çok sayıda sivil hayatını kaybetti. İnsan Hakları İzleme Örgütünün Eylül 2013 tarihli raporuna göre, hükümet güçleri ve müttefik silahlı gruplar söz konusu iki bölgede en az 248 kişiyi kurşuna dizerek öldürdü. Yerel kaynaklar ise Mayıs 2013'te kadın ve çocukların da aralarında bulunduğu 264 sivilin öldürüldüğünü bildirdi ve Ural'ı katliamın sorumluları arasında gösterdi. Birleşmiş Milletler Suriye Bağımsız Uluslararası Araştırma Komisyonu ile İnsan Hakları İzleme Örgütü, olaylardan rejim güçlerini ve müttefiklerini sorumlu tutarken Ural'ın saldırılardaki kişisel sorumluluğunu kesin olarak ortaya koyamadı. Ural da hakkındaki suçlamaları reddetti. Reyhanlı saldırılarıyla bağlantılı suçlamalar Ural, Hatay'ın Reyhanlı ilçesinde 11 Mayıs 2013'te düzenlenen bombalı saldırılarla bağlantılı olduğu gerekçesiyle Türkiye'de hakkında yakalama kararı bulunan sanıklar arasında yer alıyor. İki bomba yüklü aracın patlatıldığı saldırılarda 5'i çocuk 52 kişi hayatını kaybetmiş, 155 kişi yaralanmıştı. İddianamede, Ural'ın Suriye istihbaratına bağlı bazı kişiler aracılığıyla saldırının planlanması ve organize edilmesinde rol oynadığı bildirilmişti. Ankara 9. Ağır Ceza Mahkemesi, 5 Haziran'da saldırılardaki rolleri nedeniyle sanıklar Mehmet Gezer, Temir Dükkancı ve Cengiz Sertel'in her birini 53'er kez ağırlaştırılmış müebbet hapis ve toplam 3 bin 921 yıl ek hapis cezasına çarptırmıştı.    Ural ile firari sanık Ömer El Hatip hakkındaki yakalama kararları infaz edilemediği için bu iki sanığın dosyaları ana davadan ayrılmıştı. Mahkeme, yargılamanın ayrı dosya üzerinden sürdürülmesine ve haklarındaki yakalama kararlarının devamına hükmetmişti.

Türkiye’nin açtığı okullar Suriye’ye devrediliyor

Türkiye ve Suriye arasında imzalanan yükseköğretim mutabakatıyla, Gaziantep Üniversitesi'ne...