Birleşmiş Milletler Uluslararası Bağımsız Myanmar Soruşturma Misyonu Myanmar’daki üst düzey askeri yöneticilerin Arakan’da yaptıkları nedeniyle soykırım suçundan, diğer bölgelerde ise insanlığa karşı suçlardan yargılanması gerektiğini açıkladı.Bu isimler arasında Genelkurmay Başkanı Ming Aung Hlaing ve yardımcısı da var.
Image captionEn az 700 bin Arakan Müslümanı geçen yıl Myanmar’dan kaçmak zorunda kaldı. İnsan hakları grupları binlercesinin de öldüğünü söylüyor
BM misyonunun yüzlerce kişiyle yüz yüze görüşerek hazırladığı rapor, BM’nin Myanmar’da yaşananalar hakkında bugüne kadarki en sert açıklaması oldu.
Ordunun güvenlik tehditleri karşısında sürekli son derece orantısız yanıtlar verdiğini belirten BM, yargılanması gerektiğini düşündüğü altı generalin ismini yayınladı.
Çalışmalarına 2017’de başlanan raporda sorumluların Uluslararası Ceza Mahkemesi’nde yargılanması gerektiği belirtildi.
Raporda Arakan Rohingya Kurtuluş Ordusu (ARSA) da şiddet olayları ve insan hakları ihlalleri nedeniyle suçlanıyor.
Myanmar hükümeti yalnızca silahlı militanları hedef aldıklarını söylese de rapora göre yapılanlar “şok edici seviyede reddediliyor ve cezasız bırakılıyor.”
Raporda ordu yasaların üstünde bir kurum olarak niteleniyor.
Ülkenin anayasasına göre sivil yetkililerin ordu üzerindeki etkisi çok az. Fakat BM misyonu, bu yetkililerin de yaşananları durdurmak için bir girişimde bulunmaması katliamların boyutunu artırdı.
Geçmişti Nobel Barış Ödülü kazanan Myanmar lideri Aung Sang Suu Kyi de bu nedenle suçlananlardan biri.
Raporda kadınların toplu tecavüze uğradığı ve çocuklara saldırıldığı da yer alıyor.
Myanmar Ağustos 2017’de, Arakan’da militanların ölümcül saldırılarının ardından büyük bir askeri operasyon başlatmıştı.
Rapora göre bölgedeki insanlar “doğumdan ölüme kadar ciddi, sistematik biçimde ve kurumsal olarak baskılanıyor” ve bu durum on yıllar boyunca etkisini gösterecek.
Rapordaki suçlamalar arasında uluslararası hukukta en büyük suçlar arasında yer alan cinayet, alıkoyma, işkence, tecavüz, seks köleliği, zulüm ve kölelik gibi vakalar var.
Image captionYüz binlerce Arakan Müslümanı Bangladeş’te göçmen çadırlarında yaşıyor
Raporu hazırlayan BM misyonu, Myanmar’a erişimleri olmadığını fakat görgü tanıkları, fotoğraflar, videolar ve uydu görüntülerinden yola çıkarak bu raporu yayınladıklarını açıkladı.
Myanmar’daki çok sayıda etnik gruptan biri olan Arakan Müslümanları, devlet tarafından “Bangladeş’ten gelen yasa dışı göçmenler” olarak görülüyor ve vatandaşlık hakları verilmiyor.
BM bölgede yaşananları daha önce de “etnik temizliğin en net örneği” olduğunu söylemişti.
Sınır Tanımayan Doktorlar, şiddet olaylarının başlamasının ardından ilk ayda 6 bin 700 öldürüldüğünü, bunların 730’unun beş yaş altında çocuklar olduğunu açıklamıştı. | BBC Türkçe
