Ermenistan ve Azerbaycan, son 30 yılın en şiddetli çatışmasına son vermek amacıyla, dışişleri bakanlarının Cuma günü ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo ile görüşeceğini açıkladı.
ABD Dışişleri Bakanlığı’ndan henüz konuyla ilgili resmi bir açıklama gelmedi. Ancak Washington’da yapılması planlanan görüşmeler, ABD yönetiminin başkanlık seçimlerinden hemen önce, 27 Eylül’den bu yana yüzlerce kişinin ölümüyle sonuçlanan çatışmanın çözümü için çabalarını yoğunlaştırma girişimi olarak yorumlandı.
Çatışan tarafların dışişleri bakanlarının ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo ile ayrı ayrı ya da birlikte görüşüp görüşmeyeceği net değil.
Azerbaycan Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov’un Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Örgütü (AGİT) heyeti ve Dağlık Karabağ çatışmasının çözümü için Rusya, Fransa ve ABD’nin eş başkanlığında AGİT bünyesinde kurulan Minsk Grubu temsilcileriyle bir araya geleceği belirtildi.
Ermenistan ise Dışişleri Bakanı Zohrab Mnatsakanyan’ın Washington’daki görüşmelerine ilişkin kısıtlı bilgi paylaştı. Azerbaycan sınırları içinde yer alan ancak etnik Ermeniler’in kontrolunda bulunan Dağlık Karabağ konusunda arabuluculuk girişimlerine Rusya öncülük ediyordu.
Ancak bu ay içinde Moskova’nın arabuluculuğunda varılan iki ateşkes de çatışmanın sona erdirilmesinde etkili olamadı.
Sovyetler Birliği cumhuriyetlerinden olan Azerbaycan ve Ermenistan Salı günü yaptıkları açıklamada, Dağlık Karabağ civarında yoğun çatışmaların yaşandığını, bölgedeki etnik Ermeni yetkililerse güvenlik personelinden 43 kişinin öldüğünü açıkladı.
Azerbaycan ve Ermenistan arasındaki çatışmalar, bölgesel güçler olarak Türkiye ve Rusya’nın daha geniş bir çatışmaya dahil olabileceklerine ilişkin endişeleri ve dünya piyasalarına doğalgaz ve petrol taşıyan Azerbaycan’daki boru hatlarının güvenliğine ilişkin kaygıları arttırdı.
Ermenistan’dan Türkiye’ye suçlama
Türkiye de Minsk Grubu’nun bir parçası ancak arabuluculuk sürecine dahil olmadı. Türkiye çatışma sebebiyle NATO müttefikleriyle ilişkilerinde de gerilim yaşıyor. Ankara, Dağlık Karabağ’da çatışmak üzere Suriye ve Libya’dan bölgeye yabancı paralı savaşçıları gönderdiği suçlamalarını reddediyor.
Türkiye Azerbaycan’a bu yıl silah satışını artırdı ancak çatışmaya doğrudan müdahil olduğunu yalanladı.
Ermenistan Cumhurbaşkanı Armen Sarkisyan France-24 televizyonuna verdiği röportajda, Türkiye’yi Azerbaycan’a güçlü destek vererek Güney Kafkasya’yı istikrarsızlaştırmakla suçladı.
Sarkisyan Fransız televizyonuna yaptığı açıklamada, Ermenistan’la savunma anlaşması olan Rusya’nın ya da başka ülkelerin askeri müdahalesini de istemediğini ve böyle bir durumun bölgeyi “yeni bir Suriye” ye çevirebileceğini söyledi.
TBMM Başkanı Şentop: “Minsk Grubu’nun beyin ölümü gerçekleşmiştir”
Azerbaycan Milli Meclisi’ne hitap eden TBMM Başkanı Mustafa Şentop da Ermenistan’ı saldırganlıkla suçladı; Paris, Moskova ve Washington’ın arabuluculuğunu da eleştirdi.
Minsk Grubu’nun beyin ölümünün gerçekleştiğini söyleyen Şentop, “Barış yolunda samimilerse, Ermenistan’ın ipini elinde tutanlar ve ona yıllardır adeta kol kanat gerenler bu tehlikeli oyuna bir son vermeli ve Ermenistan’a arka çıkmaktan vazgeçmelidir. Azerbaycan’ın 30 yıl daha bekleyemez” ifadelerini kullandı.
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, “Bakü’nün toprak bütünlüğünü yeniden tesis edebilmek için en kısa zamanda çatışmaya son vermeye hazır olduğunu” belirtti.
Dağlık Karabağ yetkilileri Salı günü bölgenin güneyinde çatışmaların yoğunlaştığını belirtti.
Azerbaycan Savunma Bakanlığı da Ermeni güçlerinin Terter ve Ağdam bölgelerini top ateşine tuttuğunu kaydetti.
Bu bölgeler, Ermeni güçleri ile Azerbaycan askerlerini ayıran Temas Hattı’nın yakınında yer alıyor.
Dağlık Karabağ’daki Ermeni yetkililer, 27 Eylül’den bu yana devam eden çatışmalarda güvenlik personelinden 772 kişinin ve 37 sivilin öldüğünü belirtti. Azerbaycan da 61 Azeri sivilin öldüğünü ve 291 kişinin de yaralandığını kaydetti.
Ancak 30 bin kişinin hayatın kaybettiği 1991-1994 yılları arasındaki savaştan bu yana yaşanan en şiddetli çatışmalarda ordudan kaç kayıp verdiğini açıklamadı.
