Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Katar’ın başkenti Doha’da düzenlenen Doha Forum 2024’te basın toplantısı düzenledi. Fidan Esad rejiminin yıkılması sonrası süreci değerlendirdi.
Bakan Fidan, bu sabah itibarıyla Suriye’nin yeni bir aşamaya ulaştığını belirterek, “Suriye halkı, ülkelerinin geleceğini yeniden şekillendirecek. Bugün ümidimiz var. Suriye halkı, bunu tek başına başaramaz, uluslararası toplumun Suriye halkını desteklemesi gerekiyor” şeklinde konuştu.
“Türkiye, Suriye’nin milli birliğine, istikrarına, egemenliğine ve toprak bütünlüğüne çok büyük bir önem atfediyor, aynı zamanda Suriye halkının da refahını önemsiyor. Bu anlamda ülkelerini terk etmek durumunda olan milyonlarca Suriyeli, artık ülkelerine geri dönebilirler.” diyen Fidan, yeni idarenin düzenli şekilde kurgulanması, kapsayıcılık ilkesinden hiçbir zaman taviz verilmemesi gerektiğini, artık birlik ve ülkeyi yeniden inşa etmenin zamanı olduğunu vurguladı.
Fidan, şöyle devam etti:
“Bugün bölgede ve bölge dışında bütün aktörlerin dikkatli ve sakin bir biçimde hareket etmeleri çağrısında bulunuyoruz ve bölgeyi daha fazla istikrarsızlığa götürmemek gerekiyor.
Suriye’nin toprak bütünlüğü ve refahı korunmalı. Bu geçiş döneminde çok dikkatli olmalıyız, farklı gruplarla iletişim halindeyiz. Terör örgütlerinin, özellikle DEAŞ ve PKK’nın bu durumdan bir avantaj sağlamaması için elimizden geleni yapıyoruz. Türkiye, terörizmle mücadele konusunda tüm adımları atacaktır.
Bütün azınlıklar, Hristiyanlar, Kürtler, Müslüman olmayanlar, adil bir muameleye tabi tutulmalı ve kimyasal silahlar ve ilgili materyallerle ilgili envanterin mutlaka güven altına alınması gerekiyor. Yeni hükümet, bütün tarafları kapsayıcı bir şekilde davranmalı ve bütün muhalif güçler şu anda birleşmeli.
Devlet kurumları korunmalı ve doğru çalışmaları sağlanmalı. Bütün bu anlayışla biz, Suriye’de barış ve güvenliğin tesisi için elimizden geleni yapacağız.”
“Esed, muhtemelen Suriye dışında”
Beşşar Esed’in yerinin bilinip bilinmediğine ilişkin soruya Fidan, “Bu konuda herhangi bir yorumda bulunamam, nerede olduğunu da bilmiyoruz. Muhtemelen Suriye dışındadır.” yanıtını verdi.
Suriye’nin yeniden inşa sürecine ilişkin Fidan, “Türkiye, komşu ülkelerle birlikte Suriye’nin yeniden inşa edilmesi için tabii ki mevcut idareyle birlikte çalışabilmeniz son derece önemli, elimizdeki her tür kapasiteyi ve her tür imkanı kullanarak ekonomik sorunlarına ve diğer sorunlarına çözüm bulabilmek için yeni idareyle birlikte çalışmaya devam edecek.” diye konuştu.
Fidan, Suriye’deki farklı yapılanmalar ve aralarındaki koordinasyona dair, muhalif güçlerin farklı gruplardan oluştuğunu ancak aralarında bir koordinasyon mekanizmasının bulunduğunu belirterek, bu mekanizmanın ilerleyen günlerde daha da iyileşeceğini çünkü şu anda ellerinde başarmaları gereken çok daha büyük bir işin olduğunu ifade etti.
Bu grupların bir araya gelebileceklerini ve birlikte düzenli biçimde çalışmaya başlayabileceklerini ümit ettiklerini dile getiren Fidan, böylece bu süreçte Suriye içindeki tüm tarafların dahil olduğu iyi bir geçiş dönemini tesis edebileceklerini dile getirdi.
Fidan, terörizmle ilgili IŞİD konusunda aynı derecede endişelendiklerini ifade ederek, “Bu durumdan faydalanmalarını ya da bunu kötüye kullanmalarını istemiyoruz. DEAŞ ve PKK’nın bu süreci kötüye kullanmamasından emin olmak için çok dikkatli hareket ediyoruz. Amerikalı dostlarımızla temas halindeyiz. Bizim bu konuda ne kadar hassas olduğumuzu biliyorlar, özellikle YPG/PKK konusunda ve Türkiye’ye bu gruplardan gelecek her tehdide cevap vereceğimizi, bir reaksiyon göstereceğimizi biliyorlar. Amerika’daki yeni idarenin, yeni hükümetle tabii ki bu konuyla ilgili olarak bazı temaslar halinde olacağımızı ifade etmek istiyorum.”
Rûdaw TV sunucusu ve muhabiri Nwenar Fatih’in Suriye Demokratik Güçleri’yle görüşecek misiniz? sorusunda Fidan, “Aslında Suriye’de ve Suriye’nin kuzeyinde çok meşru Kürt tarafları var bulunan Kürt muhalif güçleri muhalefetin bir parçası olarak uzun zamandır çalışmalarına devam ediyor ancak herhangi PKK uzantısı Suriye’deki görüşmelerde meşru bir taraf olarak değerlendirilemez. Çünkü uluslararası savaşçılar var dolayısıyla Türkiye’den PKK kadroları İran, Irak ve İran’daki PKK kadroları Suriyeli değiller Suriyeli olmayanlar DSG’yi yönetiyorlar ve herkes bunu biliyor. Kısaca sorunuza cevap verecek olursam, hayır görüşmeyeceğiz. Kendileriyle ilgili değişikliğe gitmedikleri sürece bu mümkün değil” dedi.
