Tüm dünyayı sarsan koronavirüs salgınında vaka sayıları 135,5 milyona ulaşmış, can kayıpları da 2 milyon 900 bini aşmış durumda. Türkiye de koronavirüste yeni vaka sayıları bakımından Avrupa ülkeleri arasında birinci durumda. Uzmanlar yeni vaka sayılarının nüfusa oranlanması durumunda ise Türkiye’nin birinci sırada olduğuna dikkat çekiyor.
Aşı kampanyası sürerken vaka sayılarının hızla artması endişelere neden oluyor. Bu süreçte en çok tartışılan konulardan biri de aşıların etkililik oranı. Türkiye’de Çin’li Sinovac şirketine ait aşı kullanılıyor. Çin aşısının etkililik oranına ilişkin kamuoyunda çok sayıda tartışma yaşanmıştı.
Türkiye, Çin aşısının yüzde 91,25 oranında etkili olduğu konusunda açıklama yaparken, Pekin’den yetkili bir otoritesinden gelen bir itiraf ise yeni bir tartışmaya neden oldu.
Çin’in en yetkili Çin Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi Direktörü Gau Fu, “Çin aşılarının etkinliği düşük” açıklamasında bulundu.
Gao Fu, ülkenin korona aşılarının düşük etkinliğini kabul etti. Fu, Çin aşılarının “çok yüksek bir koruma oranına sahip olmadığını” itiraf etti. Gao Fu yaptığı açıklamada, “Devlet, daha etkili hale getirmek için farklı aşıları karıştırmayı ve yeni bir formül bulmayı düşünüyor” dedi.
Sözcü’nün haberine göre Gao’nun açıklamaları kısa bir sürede sosyal medyada yayından kaldııldı. Çin Dış İlişkiler Konseyi’nde küresel sağlık alanında uzman olan Yanzhong Huang ise “İlk defa bir devlet görevlisi aşının koruyuculuk oranının endişe verici olduğunu söylüyor” ifadelerini kullandı.
Daha önce Brezilyalı araştırmacılar da, Çinli üretici Sinovac’ın korona aşısı için yalnızca yüzde 50,4’lük bir etkinliğe ulaşabildiğini açıklamışlardı.
Çinli Sinovac şirketinin ürettiği aşı Türkiye’de bin 300’e yakın gönüllü üzerinde denenmiş ve yüzde 91,25 oranında koruma sağladığı iddia edilmişti.
Hacettepe Üniversitesi’nin Faz 3 sonuçlarına göre, Sinovac aşısının etkililiği yüzde 83,5, hastanede yatışı engelleme oranı ise yüzde 100 olarak açıklanmıştı.
Şili’deki çalışmada dikkat çeken bir diğer sonuçsa, Sinovac aşısında ilk dozun enfeksiyona karşı sadece yüzde 3 düzeyinde etkinliğinin çıkması.
Bu çalışmaya göre ikinci dozdan sonra etkinlik önce yüzde 27.7’ye, uygulamadan iki hafta sonraysa yüzde 56’ya çıkıyor.
Türkiye’de salgın hastalıklar üzerine araştırmalar yapan Boston College Biyoloji bölümünde çalışan, Harvard Üniversitesi Tıp Fakültesi öğretim üyesi Prof. Emrah Altındiş, Çin aşısının Güney Afrika’dan dünyaya yayılan varyanta karşı etkili olmadığını belirten araştırmaya dikkat çekmişti. Sağlık Bakanı Fahrettin Koca’nın bu varyantin dokuz ilde görüldüğü bilgisini paylaştığını hatırlatan Altındiş, “Dolayısı ile Güney Afrika varyantı dikkatle takip edilmeli” dedi.
Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı’ndan Prof. Dr. Selda Erensoy ise aşının varyantlara etkisinin henüz bilinmediğine dikkat çekmişti. Aşının üç endişe verici varyanta ne ölçüde etkili olduğuna dair bir verinin paylaşılmadığını belirten Erensoy, “Mutasyonla ilişkisine dair kanıt düzeyinde henüz veri yok. Ama bunun çok yakından izlenmesi gerekiyor. Aşı etkinliği için daha ciddi bir çalışma yapılması gerekiyor” demişti.
Türk Tabipler Birliği, Covid-19 İzleme Kurulu’ndan Prof. Dr. Kayıhan Pala da aşının üçüncü faz sonuçlarına işaret ederek bu sonuçların “aşının etkinlik oranının yüzde 80’ler olduğunu düşündürmemesi gerektiğini” söylemişti.
Pala, şunları söylemişti:
“Aşının etkinlik oranı Sinovac’ın açıkladığı gibi yüzde 50’nin biraz üstünde. Ağır hasta olmaktan koruyor ki bu çok yüz güldürücü. Ama salgını ortada kaldırmak için gereken toplumsal bağışıklık eşiğini sağlamaktan uzak bir aşı ile karşı karşıyayız. Etkinlik oranı yüzde 50’lik olan bu aşı ile toplumsal bağışıklık için gereken yüzde 70’i aşılamayı gerçekleştirmek güç. Bu yüzden Türkiye’nin, etkinliği daha yüksek diğer aşıların tedariğini sağlaması ve kısa sürede aşılamayı tamamlaması lazım.”
