Uluslararası Kriz Grubu’nun (International Crisis Group-ICG) raporuna göre, Temmuz 2015’ten beri, Türkiye güvenlik güçleri ve PKK arasındaki çatışmalarda veya diğer “terör saldırılarında” en az 5 bin 808 kişi öldü.
Uluslararası Kriz Grubu’nun 3 Ocak 2022’de güncellediği son raporunda, 2015 yılının Temmuz ayında iki buçuk yıllık çatışmasızlık sürecinin sona ermesinin ardından Türkiye güvenlik güçleri ile Kürdistan İşçi Partisi (PKK) arasındaki çatışma neredeyse 40 yıllık tarihindeki en ölümcül safhalarından birine sahne olduğuna dikkat çekti.
Raporda, Hendek olaylarına denk gelen dönemde, 2016’nın ilk yarısında benzeri görülmemiş şekilde bazı kentsel merkezlere ve batıdaki metropollere sıçrayan çatışmaların daha sonra peyderpey tekrar kırsal alanlara kaydığı ifade edildi.
“Ölen PKK militanlarının sayısı dört kattan fazla artmıştır”
Raporda şu testiplere yer verildi:
“Güvenlik güçleri ile PKK militanları arasındaki çatışmalar 2015/2016 kış aylarında iyice tırmandı. Bu dönemde çatışma PKK’nın gençlik yapılanmasının barikat ve hendekler vasıtasıyla hakimiyet kurmaya çabaladığı bazı kentsel ilçelere sıçradı. Haziran 2016’dan itibaren güvenlik güçleri bu bölgelerde ‘kamu düzenini yeniden tesis ettikten’ sonra, çatışma yeniden kırsal alanlara kaydı.
Ölen PKK militanlarının ölen güvenlik gücü mensuplarına oranı çatışmanın değişen güç dengesi ile ilgili iyi bir göstergedir. Temmuz 2015’ten beri her bir güvenlik gücü mensubu başına ölen PKK militanlarının sayısı dört kattan fazla artmıştır.”
En az 5 bin 808 kişi öldü
Kriz Grubu’nun açık kaynaklara dayandırdığı verilere göre, Temmuz 2015’ten beri en az 5 bin 808 kişi, güvenlik güçleri ve PKK arasındaki çatışmalarda veya terör saldırılarında öldü.
1.318’i güvenlik gücü
Bunlardan bin 318’i güvenlik güçlerinden oluşuyor. Bunlar arasında 897 asker, 302 polis ve 119 korucu bulunuyor.
El yapımı patlayıcı (EYP) saldırıları sonucu 535 güvenlik gücü mensubu hayatını kaybetti. PKK’li keskin nişancıların ateş açması sonucu 46, bomba veya roket sonucu 94 güvenlik gücü mensubu yaşamını yitirdi.
Ölümlerin geri kalan kısmının ise çatışmalar ve PKK’lilerin eylemleri sırasında gerçekleştiği tahmin ediliyor.
593’ü sivil
Rapora göre, bu süre içerisindeki çatışma ve “terör olaylarında” 593 siviller hayatını kaybetti.
Raporda, hayatını kaybeden 226 kişi “tanımlanamayanlar” kategorisinde yer aldı.
Kriz Grubu, ağırlıklı olarak sokağa çıkma yasaklarının ilan edildiği kentsel bölgelerde ölen ve 16-35 yaş arasında olduğu kaydedilen bu kişiler için, “Özellikle kentsel yerleşim alanlarında çatışmaya katılmayanlar ile sivil kıyafetli militanlar arasındaki çizginin net olmaması sebebiyle bu gruptaki kişiler sivil veya militan olarak tanımlanamamaktadır” tespitine yer verdi.
3.671’i PKK’li
Rapora göre, PKK ve onunla bağlantılı gençlik yapılanması YPS (Sivil Savunma Birlikleri) ve TAK (Kürdistan Özgürlük Şahinleri) üyesi 3 bin 671 kişi yaşamını yitirdi.
Kriz Grubu, gerçekte PKK kayıplarının sayısının “doğrulayabildiğinden daha fazla olduğunu” varsayıldığına dikkat çekti.
Türkiye İçişleri Bakanlığı Temmuz 2015’ten beri on binden fazla PKK’linin öldürüldüğünü açıkladı.
2011-2015 yılları arasında
Kriz Grubu verilerine göre, Ocak 2011 ve Haziran 2015 arasında en az 153 sivil, 327 güvenlik gücü mensubu ve 558 PKK militanı çatışmalarda hayatını kaybetti.
Mart 2013’te başlayan ve Temmuz 2015’te sona eren çatışmasızlık süresince en az 63 sivil, 25 güvenlik gücü mensubu, ve 25 PKK’li öldü.
Raporda, şu ifadelere yer verildi:
“Ekim 2014’te artış gözlenmesinin sebebi, ülke çapında Kürt hareketini destekleyen grupların 6-8 Ekim tarihlerinde Ankara’nın Kobani’deki IŞİD (Irak Şam İslam Devleti) kuşatmasına tepkisiz kalmasını protesto etmek amacıyla yaptığı gösterilerdi. Bu olaylarda 42 sivil hayatını kaybetti.”
Uluslararası Kriz Grubu 2011’den beri TSK ile PKK arasındaki çatışmalarda hayatını kaybettiği açıklanan isimleri açık kaynaklar ile doğrulayarak veri tabanında kayıt altına alıyor.
