Fransa Senatosu’nun Dağlık Karabağ’ın tanınmasını talep eden kararına Ankara ve Bakü’den sert tepki geldi. Türkiye, karara ilişkin, “Minsk Grubu çalışmalarının bugüne kadar meseleye neden çözüm getiremediğinin, nasıl taraflı olduğunun da açık bir göstergesidir” açıklamasını yaptı.
Türkiye Dışişleri Bakanlığı’ndan Fransa Senatosu’nun kararına ilişkin yapılan açıklamada, “uluslararası hukukun en temel ilkelerinin, meşruiyetin ve hakkaniyetin iç politika mülahazaları uğruna hiçe sayılmasının ibretlik bir örneği” denildi.
“Türkiye’ye atfen dile getirilen temelsiz iddiaların külliyen reddedildiği” belirtilen açıklamada, “Fransa Senatosu’nun bu kararı, tarafsız olması gereken Eşbaşkanların yürüttüğü AGİT Minsk Grubu çalışmalarının bugüne kadar meseleye neden çözüm getiremediğinin, nasıl taraflı olduğunun da açık bir göstergesidir” ifadelerine yer verildi..
Ermenilerin “işgal ettikleri topraklardan çekilmesine yönelik BM kararlarına” atıfta bulunulan açıklamada, kararın Fransa hükümetinin de kabul edemeyeceği unsurlar içerdiği belirtilerek “Türkiye’nin Dağlık Karabağ ihtilafının bölgesel barış ve istikrara katkıda bulunacak şekilde sürdürülebilir bir çözüme kavuşturulması için diğer ortakları gibi Fransa ile de birlikte çalışmaya hazırdır” ifadesine yer verildi.
Azerbaycan’dan tepki
Azerbaycan, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Hikmet Hacıyev tarafından yapılan yazılı açıklamada, “Fransa Senatosu’nda alınan kararın BM Güvenlik Konseyi (BMGK) kararlarını ihlal ettiğin ve kendisi açısından bir kağıt parçasından ibaret olduğu” bildirildi.
Kararın BMGK daimi üyesi ve Minsk Grubu eş başkanı olarak Fransa’nın tarafsızlığı ve niyetleri konusunda soru işaretleri oluşturduğu belirtilen açıklamada, arabulucu ülke olarak Fransa’nın yansız ve adil davranması gerektiği ifade edildi.
Açıklamada, “Karar metninde yer alan Azerbaycan ve kardeş Türkiye’ye yönelik sahte suçlama ve iftiraları kararlılıkla reddediyor, Karabağ’daki anlaşmazlığın tarihini, siyasi ve hukuki boyutlarını çarpıtma girişimlerini şiddetle kınıyoruz” denildi.
Kararı Fransa’da yükselen “İslam karşıtlığının canlı bir örneği” olarak gördüldüğüne dikkat çekilen açıklamada, “Fransa’da İslam dinine ve Müslümanlara karşı laiklik ve medya özgürlüğü kisvesi altında uygulanan ayrımcılık ve zulüm, ülkede bir zamanlar hüküm süren ve devam eden antisemitizmi hatırlatmaktadır” ifadeleri yer aldı.
“Hiçbir güç bu konuda Azerbaycan’ı suçlayamaz ve Azerbaycan birliklerinin bu topraklardan çekilmesini talep edemez” denilen açıklamada, Fransa hükümeti “bu tür kışkırtıcı eylemlerin kabul edilemeyeceğini açıklıkla ifade ederek resmi tutum sergilemeye ve kararı kınayan bir açıklamayla Azerbaycan’ın toprak bütünlüğüne destek göstermeye” çağırıldı.
Senato’nun kararı
Fransa Senatosu’nun dün kabul ettiği kararda Fransız hükümetine “bölgeye uluslararası güç gönderilmesi fikrini Minsk Grubu içinde savunması, Dağlık Karabağ’da işlenmiş savaş suçlarıyla ilgili uluslararası soruşturma yürütülmesini talep etmesi, 1994 yılında belirlenmiş sınırları yeniden tesis edecek biçimde soruna Minsk Grubu bünyesinde müzakere edilmiş kalıcı çözüm için çalışması ve Türk makamlarının oynadığı rolle ilgili tüm diplomatik sonuçları tartarak Avrupalı ortaklarıyla en uygun yanıtları öngörmesi” çağrısında bulundu.
Karar teklifinin açıklama bölümünde ise Dağlık Karabağ’daki kirizin; Kıbrıs, Doğu Akdeniz, Suriye ve Libya’dan sonra “Türkiye’nin yeni güç gösterisi” olduğu fikri savunuluyor. “Ermeni medeniyetinin beşiği” olarak tanımlanan Dağlık Karabağ’ın Ermenistan’dan “keyfi biçimde sökülüp alındığı” ileri sürüldü.
Kararın hukuki bir bağlayıcılığı bulunmuyor, ancak sembolik bir önem taşıyor.
