16 Kasım 2026
13.3 C
İstanbul

Fas’ta katı kürtaj yasalarının mağduru olan kadınların hikayeleri ve kürtaj reformu tartışmaları

Haber Merkezi  I  Fas’ta her yıl istenmeyen gebelikler sonucu yirmi binin üzerinde bebek doğumu yaşanıyor.

fasta kürtaj yasağından dolayı her yıl yirmibinin üzerinde istenmeyen çocuk doğuyor

Faslı doktorlar ve aktivistler, bir yılda  25,000’in üzerinde istenmeyen bebek oranı ve gizli gerçekleştirilen tehlikeli kürtajlar için hükumetin harekete geçmesini talep ediyor.

Fas’ta, kürtaj yaptırmak suç. Kürtaj yaptıran kadınlar hapishane ve para cezası ile cezalandırılıyor. Tıbbi raporlarla hamileliğin fiziksel tehdit taşıdığını ispatlayan evli kadınlar kürtaj yaptırabiliyor fakat bu gibi durumlarda bile bir kocanın onayı zorunlu oluyor.

Aljazeera’dan  & ‘nin haberinde Fas’ta yaşayan kadınların durumu gözler önüne seriliyor.

Kızı artık 18 aylık.

Yaklaşık iki yıl önce sevgilisi ile birlikte yaşayan Zohra, aniden istenmeyen bir gebelikle karşı karşıya kaldı. Zohra’nın sevgilisi, hamile olduğunu öğrendiğinde onu terk etti.

“İki buçuk yıldır erkek arkadaşımla birlikte yaşıyordum, hamile olana kadar her şey iyiydi,” diye söze başlıyor Zohra, gözyaşlarını silip devam ediyor,

“Sekizinci aydaki gebeliğimde, erkek arkadaşım beni terk etti.”

Zohra’nın ilişkisi bozulduğunda, ailesi tarafından da reddedildi.

“Soğuktu ve ben doğum yapacak bir yerim yoktu” diye ekliyor ve kendisini alabilecek sivil toplum örgütlerini aradığını da ekliyor.

Yanaklarından süzülen gözyaşlarını silerek, “Çok zordu ve bir daha bunun hakkında konuşmak istemiyorum.”

“Kazablanka’da beni INSAF’a yönlendirdiler , oraya gittiğimde boş yer kalmadığını, dolduğunu söylediler ve beni Bourgone bölgesinde “SAMU Sosyal” adında bir başka kuruma yönlendirdiler. Doğumdan sonra iki ay boyunca bir hastanede kaldım.” diyor Zohra. Daha sonra Zohra ASF’ye yönlendirildi.

ASF’de bekar anneler, örgütte üç yıla kadar kalabilirler; bu, iş bulma ve bağımsız olma becerilerini kazanmalarını sağlıyor. ASF’nin rehberliğinde Zohra, kızının yasal olarak çocuğu olduğunu tanıttırmayı başardı.

“Kızımın haklarını kaybetmemesi için gayret gösterdim, doğum yaparken kızımın babasını aradım, onu çocuğu olarak kaydettirmeye ikna ettim. Şimdi artık evrakları var, nüfusa kayıtlı ve ilkokula gidebilir. Bana babasını sorarsa bile ona babasını gösterebilirim. “Artık arzuladığım tek şey, Tanrı’nın işlediğim hatalar yüzünden beni bağışlamasıdır.” diyor gözlerinden umut fışkıran Zohra.

 

Kadın hakları STK’sı INSAF tarafından yapılan bir araştırmaya göre, Fas’ta istenmeyen bebek sayısı 27.000 ve 2009 yılından bu yana 500.000’den fazla doğum evlilik dışı.

 

‘Ellerimiz kanunlarla bağlı’

Chafik Chraibi, başkent Rabat’daki Les Orangers hastanesinde çalışan bir jinekolog ve yeraltı kürtajlarına karşı savaşanlar arasında.

Chraibi, “Birçok kadın bizden yardım istiyor, ancak ellerimiz kürtajı kısıtlayan yasalardan dolayı bağlı” diyor. “Aynı kadınlar geri gelmeye devam ediyor, bazıları bebeğinden kurtulmak için güvensiz girişimlerin ardından ciddi kanamalar ya da enfeksiyonlar geçiriyor. Bazı kadınlar  kadın doğum uzmanı olmayan bazı doktorlar tarafından kendi özel bürolarında çok yüksek bir fiyatla gizli düşük yaptırmak istiyorlar.”

Diğerleri, kendi hamileliklerini kendileri bitirmeyi deniyor. “Tecavüz ya da ensestten kaynaklanan istenmeyen gebelikleri olan farklı kadınları alıyorum, ayrıca reşit olmayanlar ya da zihinsel olarak kız çocuğu getiren ebeveynler de var, bu yüzden kavga ediyorum” dedi.

Chraibi için, Fas’ın kürtaj yasası hem anneler hem de bebekler için olumsuz sosyal, zihinsel ve fiziksel sonuçlara yol açan tüm riskleri dikkate alarak hazırlanmamış.

“Yasada depresyona ya da belki de intihara yol açabilecek gebelikler dikkate alınmaz” diyor. Evlilik dışı birlikteliklerde hamilelik Fas’ta bir skandal olarak görülüyor ve bu tür vakalar toplum tarafından utanç verici olarak değerlendiriliyor ve bu hamile kadınlar doğum yaptıktan ve toplum tarafından reddediliyor ve taciz ediliyor “dedi.

Kuzey Afrika ülkelerinde her gün 600 ila 800 arasında kürtaj yapılıyor

“Gizli kürtaj ameliyatları sorunsuzca geçtiği sürece yetkililer müdahale etmez ancak bir şeyler ters gittiğinde hem anneler hem de doktorlar cezaevine gönderilir, ülkemizdeki sorun budur, çok fazla kısıtlayıcı yasalar ve insanlar her zaman onun etrafında yollarını bulmaya çalışıyor. ” dedi.

Destek ve çözümler

Association Solidarite Feminine (ASF, ya da Kadınların Dayanışma Derneği), bekar anneleri ve bebeklerini destekleyen lider bir kuruluştur. Kazablanka’da bulunan ASF, konaklama, yemek, çocuk yuvası masrafları, tıbbi tedavi, yasal ve hukuki yardım ve mesleki beceri eğitimi sunmaktadır.

Aicha Chenna, bekar anne aktivist.

ASF’in sığınma evi yok, ancak annelerin çalıştıkları yerlerin yakınında kiralık ev bulmasına yardımcı oluyor. Kuruluş, tecrübeli kadın hakları savunucusu 58 yaşındaki bekar anne olan avukat Aicha Chenna tarafından yönetiliyor.

Çoğu istenmeyen hamilelik “yetersiz bir nişan ya da evlilik, tecavüz ya da bir yalan üzerine kurulmuş bir aşk hikayesi” nin sonucudur.

Chenna, “Pek çok kadın doğumdan sonra çocuğunu bırakmakta ya da terk etmektedir” dedi.

“Yeni doğanını sokağa terk eden kadın,depresyona girmiş, kafası karışık ve yardıma ihtiyacı olan bir noktaya gelmiş biridir”

Chenna, bekar annelerin koruma altına alınması gerektiğini söylüyor.

“Kadınları seks yapmaya ve evlilik dışı da olsa hamile kalmaya teşvik ediyoruz, ancak her kadının koruma hakkı olmalıdır. Okullarda cinsel eğitim de dahil olmak üzere gençlerimizi eğitmek, onları bu hatalara düşmekten alıkoyuyor, genç kadınlar, erkekler ve doktorları göndereceğimiz hapishaneler değil, okullar inşa etmeliyiz.”

Dini tartışma olarak Kürtaj

Nüfus çoğunluğu Müslüman bir ülke olan Fas’ta kürtaj açık bir tartışmadır. Doktor Chraibi ve aktivist Chenna gibi aktivistler kürtaj formlarını yasallaştırmak için çalışırken,bazıları da kürtaj yasağını  İslam ilkelerinden sıkı sıkıya savunuyor.

Kenitra Üniversitesi’nde İslam Araştırmaları Doktoru Doktor Miloud Kaouass,

“kürtaj, öldürmeye çalıştığımız başka bir insana yapılan bir saldırıdır. Annenin hayatının tehlikede olmadığı ve yaşamı ile bebeğin yaşamı arasında bir seçim yapılmadığı sürece kürtaj İslam’da yasaktır.” diyor.

 

Son Haberler

İran Devrim Muhafızları PJAK ile çatışma yaşandığını duyurdu

İran Devrim Muhafızları Ordusu, ülkenin batısında, Kürdistan Bölgesi ile...

Yeni Parti yönetimi belli oldu, PM’de kimler var?

Özgür Özel'in yeniden genel başkan seçildiği kurultayda Yeni Parti...

Alman ordusunda cinsel istismar ve taciz endişe verici boyutta

Alman ordusu Bundeswehr'de yapılan bir araştırma, cinsel taciz ve...

IŞİD Irak’ta saldırdı

Bu gece IŞİD mensupları, Ninova ve Enbar vilayetleri arasındaki sınırda bulunan Irak ordusu ve Haşdi Şabi’ye ait ortak bir askeri noktaya saldırdı. Ninova Vilayet Meclisi Güvenlik ve Savunma Komisyonu Başkanı Muhammed Casim Kakayi, Rûdaw’a yaptığı açıklamada, bu gece IŞİD mensuplarının Ninova ve Enbar vilayetleri arasındaki, Hazar ilçesi sınırlarında bulunan Irak ordusu ve Haşdi Şabi’ye ait ortak bir noktaya saldırdığını söyledi. Kakayi, şu ana kadar saldırının ayrıntılarının netleşmediğini belirtti. Öte yandan Haşdi Şabi Medya Birimi, başka bir ayrıntı paylaşmadan yaptığı açıklamada, Haşdi Şabi’nin 44’üncü Tugayı’na bağlı güçlerin, Hazar (Ninova) ile Rawa (Enbar) ilçelerini birbirine bağlayan yol üzerindeki bir noktaya düzenlenen IŞİD saldırısını püskürttüğünü duyurdu. Ninova Batı Komutanlığı da durumun tamamen kontrol altında olduğunu bildirdi. Açıklamada, güvenlik güçlerinin IŞİD kalıntılarından gelebilecek olası saldırılara karşı teyakkuzda olduğu belirtildi. Güvenlik güçlerinin bölgenin korunması ve IŞİD mensuplarının hareketlerinin engellenmesi amacıyla Rawa-Hazar yolu boyunca konuşlandığı kaydedildi. Bölgede IŞİD hareketliliği arttı Bir süredir bölgede IŞİD mensuplarının hareketliliğinde artış yaşanıyor. Geçtiğimiz cuma akşamı, içerisinde IŞİD mensuplarının bulunduğundan şüphelenilen bir araç Kerkük'ün Pirde (Altunköprü) nahiyesi sınırlarında görüldü. Bunun üzerine çok sayıda Irak ordusu ve Terörle Mücadele Gücü bölgeye sevk edildi. Kerkük-Erbil ana yolu da sürücülere kapatıldı. Daha sonra Irak Güvenlik Medya Hücresi olayla ilgili bir açıklama yayımladı. Açıklamada, Kerkük'ün kuzeyindeki Pirde nahiyesi sınırlarında önceden planlanan bir operasyon kapsamında gerçekleştirilen hassas hava saldırısında 3 "teröristin" öldürüldüğü, nakil görevini üstlenen bir kişinin ise yakalandığı bildirildi.

ABD’de kriz: 5 bin 200’den fazla sefer iptal edildi

ABD’de hava trafik kontrol sistemlerinde cuma günü yaşanan teknik arızanın giderilmesine rağmen hava ulaşımındaki aksaklıklar devam ediyor. Pazar günü 5 bin 200’den fazla uçuş iptal edildi veya ertelendi. Uçuşların hafta başında normale dönmesi bekleniyor. Amerika Birleşik Devletleri’nde hava ulaşımını olumsuz etkileyen kriz üçüncü gününe girdi. Havacılık veri sitesi FlightAware’in verilerine göre, pazar günü ABD genelinde bin 600’den fazla uçuş iptal edilirken, yaklaşık 3 bin 600 uçuşta gecikme yaşandı. 11 Eylül 2001’deki El Kaide saldırılarından bu yana ABD hava ulaşımında yaşanan en büyük kriz olarak değerlendirilen olay nedeniyle cuma günü uçuşlar yaklaşık 5 saat durdurulmuş, cuma ve cumartesi günlerinde on binlerce sefer iptal edilmiş veya ertelenmişti. Krizin kaynağı Arkansas ve Teksas Yapılan incelemelerde, krizin Arkansas ve Teksas eyaletlerindeki hava trafik kontrol sistemlerinde kullanılan yönlendiricilerden kaynaklandığı belirlendi. Ancak teknik arızanın kesin nedeni henüz tespit edilemedi. İç Güvenlik Bakanı Markwayne Mullin, yaşanan kesintinin bir siber saldırıdan veya kontrolden çıkan bir yapay zeka sisteminden kaynaklandığına ilişkin şu ana kadar "sıfır kanıt" bulunduğunu söyledi. Ulaştırma Bakanı Sean Duffy de olayın arkasında siber saldırı veya başka bir kasıtlı müdahale olduğuna dair herhangi bir bulguya ulaşılmadığını açıkladı. Uçuşların hafta başında normale dönmesi bekleniyor Uçuşların durdurulması kararı alındığında havada bulunan 3 bin 500 uçağın güvenli şekilde iniş yaptığını belirten Duffy, hava trafik kontrol sistemlerinin yeniden tam kapasiteyle çalışmaya başladığını bildirdi. "Tam kapasiteyle yeniden faaliyetteyiz" diyen Duffy, buna rağmen uçuşların tamamen normale dönmesinin hafta başını bulabileceğini ifade etti. Bakan Duffy, Federal Havacılık İdaresi'nin (FAA) önceliğinin yolcu güvenliğini sağlamak olduğunu vurguladı. Mağdur yolculara tazminat ödenmeyecek Teknik arıza giderilerek uçuşların yeniden başlamasına rağmen ülke genelinde binlerce yolcunun yaşadığı mağduriyet sürüyor. Uçakların kalkış kapılarında beklemesi, artan gecikmeler ve sefer iptalleri nedeniyle çok sayıda yolcu saatlerce havalimanlarında mahsur kaldı. Öte yandan, aksaklıkların havayolu şirketlerinden değil, FAA sistemlerindeki teknik arızadan kaynaklanması nedeniyle şirketlerin mağdur yolculara tazminat ödemek zorunda olmayacağı belirtildi.

Türkiye Fransa’ya 2-1 mağlup oldu

Türkiye, UEFA Uluslar A Ligi Grup son maçında Fransa'ya deplasmanda 2-1 mağlup oldu. A Milli Takım, UEFA Uluslar A Ligi 1. Grup 6. maçında Fransa ile deplasmanda karşı karşıya geldi. Karşılaşmanın ilk yarısı  0-0 golsüz golsüz son buldu. İkinci yarıda  Fransa, Emirhan Topçu'nun 49. dakikada kendi kalesine attığı golle öne geçti. Kroupi, 80. dakikada farkı 2'ye çıkardı. 90. dakikada Türkiye Abdülkerim'in golüyle skoru 2-1 yaptı. Türkiye A Milli Takım, maçı 2-1 kaybederek, grubu puansız tamamladı. Bu sonuçla birlikte Fransa 13 puanla grubu lider olurken, Türkiye ise çıktığı 6 maçta puan toplayamadı. Türkiye A Milli Takımı'nın, UEFA Uluslar A Ligi'nde kalma ihtimali sürüyor. A Ligi'nde bulunan 4 grupta, son sırada yer alan takımlar arasında en kötü iki ekip doğrudan B Ligi'ne düşerken, grubunu son sırada tamamlayan diğer iki takım ise play-off oynama hakkını elde edecek. A Ligi 1. Grup'ta puansız son sırada kalan ay-yıldızlı ekip, -11 averajla grubu tamamladı. 3. Grup'ta son sıradaki puansız Çekya da -11 averaja sahip ancak attığı gol Türkiye'den az olduğu için B Ligi'ne düşmesi kesinleşen ilk takım oldu. B Ligi'ne düşecek diğer ekip ise 2. Grup'ta puansız son sırada yer alan ve -7 averaja sahip Sırbistan'ın bugün deplasmanda Yunanistan ile oynayacağı maçla belli olacak. Sırbistan averajını -11'den aşağıda tutarsa A Ligi'nde kalmak için play-off oynama hakkını elde edecek. Sırbistan'ın da -11 averaja gelmesi halinde ise Türkiye ve Sırbistan'ın attığı gol sayılarında önde olan takım, A Ligi'nde kalmak için play-off oynayacak, diğer ekip ise B Ligi'ne düşecek. A Ligi 4. Grup'ta son sırada yer alan bir maçı eksik Galler'in 3 puanı bulunuyor.

DEM Parti Eş Genel Başkanı Hatimoğulları, Diyarbakır’da gençlerle buluştu

DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları, sürece ilişkin,...

Türkiye Gündemi

Yeni Parti yönetimi belli oldu, PM’de kimler var?

Özgür Özel'in yeniden genel başkan seçildiği kurultayda Yeni Parti...

Tayyip Temel: Öcalan’ın inisiyatifiyle bir koordinasyon kurulu oluşturulacak

DEM Parti Eş Genel Başkan Yardımcısı Tayip Temel, Nûçe...

İBB davasında ara karar: İmamoğlu’nun avukatı Mehmet Pehlivan dahil sekiz kişiye tahliye

Görevden uzaklaştırılan İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun da aralarında bulunduğu...

HABAŞ patlaması: Dokuz kişi tutuklandı, yönetim kurulu başkanı adli kontrolle serbest

İzmir'in Aliağa ilçesinde faaliyet gösteren HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda...

‘Edebiyat ve Barış Konferansı’ düzenleniyor

Edebiyatçıların bir araya geldiği konferansta konuşan katılımcılar, barış sürecine...

Barış Annesi Elif Aslan yaşamını yitirdi

Barış Annesi Elif Aslan, geçirdiği beyin kanaması sonucu hayatını...

Bu fotoğraf İYİ Parti’i karıştırdı

İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu'nun, Anıtkabir'deki 29 Ekim...

Özel: Vahim iddialar doğru çıkarsa Sarıgül’ü biz de savunamayız

Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel, Erzincan Milletvekili Mustafa...