Birleşmiş Milletler (BM) Suriye Özel Temsilcisi Geir O. Pedersen, Suriye’de ortaya çıkan gelişmelerle ilgili uzun zamandır uyarıda bulunduğunu belirterek, bölgedeki son durumu aktardı.
BM Güvenlik Konseyi (BMGK), acil oturumla Suriye’nin Halep kenti ve çevresinde yaşanan gelişmeleri ele aldı.
Konsey üyelerine hitaben açılış konuşması yapan Pedersen, Halep ve İdlib kentleri etrafında yaşanan son gelişmeler bağlamında, “Uzun zamandır, özellikle son üç yılda Suriye içinde artan şiddetin yanı sıra, bölgesel taşkınlıklar ve genişleyen İsrail saldırılarının ardından, bu durumun sürdürülemez olduğu konusunda uyarıyordum” dedi.
Yaklaşık son bir haftada Suriye’deki cephe hatlarında “dramatik değişimlerin” görüldüğünü aktaran Pedersen, bunların “4 yıldan uzun süredir büyük ölçüde yürürlükte olan bir statükoyu kökten değiştirdiğini” ifade etti.
Pedersen, söz konusu gelişmelerin, Türkiye tarafından, Astana sürecinin “tekrar tekrar ihlal edilmesine bir yanıt olarak” değerlendirildiğine değinirken, bölgedeki değişken durumun kimileri için umut, kimileri için ise endişe kaynağı olarak görüldüğünü belirtti.
“Gerilimin azaltılmasına ve sükunete ihtiyacımız var” diyen Pedersen, tüm taraflara uluslararası hukuktaki yükümlülüklerini ve siyasi çözümün gereğini hatırlatarak, şiddetten kaçan Suriyelilerin geçişine izin verilmesi çağrısında bulundu.
Rusya, toplantıyı desteklemeyen Batılı devletlere yüklendi
Rusya’nın BM Daimi Temsilcisi Vassily Nebenzia, Suriye’deki son durumun görüşüldüğü BMGK toplantısı öncesinde söz alarak, bu toplantıyı hiçbir Batılı devletin teşvik etmediğine vurgu yaptı.
Nebenzia, “ABD’nin kendisi de dahil olmak üzere tek bir Batılı delegasyon bu konuyu desteklemedi. Görünüşe göre, yurtdışından eşi benzeri görülmemiş ve açıkça koordineli bir terör saldırısına maruz kalan Suriye’deki durum onları ilgilendirmiyor.” ifadelerine yer verdi.
BMGK’nin, terör tehditlerine karşı dayanışma gösterme yükümlülüğünün olduğunu söyleyen Nebenzia, ABD’nin, tartışmayı siyasallaştırarak bölünme yaratmaya çalıştığını iddia etti.
Vassily Nebenzia, “Suriye topraklarında zaten gergin olan durumu istikrarsızlaştıran HTŞ (Heyet Tahrir Şam) teröristlerinin bu koordineli saldırısını kategorik olarak kınıyoruz.” diye konuştu.
ABD, Suriye’deki mevcut durumun “şaşırtıcı olmadığını” belirtti
BMGK Dönem Başkanlığını yürütün ABD’nin BM Daimi Temsilci Yardımcısı Robert Wood, Suriye’deki muhaliflerin son bir haftadaki ilerleyişiyle ilgili, Suriye’nin 2254 sayılı BM Kararı’na uymamasının, “şu an ortaya çıkan koşulları yarattığını” söyledi.
Wood, Suriye’deki iç savaşın çıkmasında İran, Rusya ve Hizbullah’ın oynadığı role dikkati çekerken, “Bu üç aktörün hepsinin, son zamanlarda başka yerlerdeki çatışmalar nedeniyle dikkati dağıldı ve zayıfladı. Bu nedenle Suriye’deki aktörlerin son birkaç gündür bundan faydalanmaya çalıştığını görmemiz şaşırtıcı değil.” değerlendirmesinde bulundu.
ABD’li diplomat, bununla birlikte, muhalif güçlerin arasında bulunan HTŞ’yi terörist olarak tanımladıklarının ve Washington yönetiminin söz konusu saldırılarla “hiçbir bağının” olmadığının altını çizdi.
Robert Wood, HTŞ ile ilgili endişelerini dile getirerek, Suriye’deki ABD askeri mevzilerini DEAŞ terör örgütünün saldırılarından korumaya devam edeceklerini kaydetti.
Toplantı boyunca Rusya ve ABD temsilcileri, normal konuşmalarının dışında, vebirbirlerine karşı yönelttikleri suçlamalarla ilgili birden fazla söz hakkı kullandı.
