Ukrayna doğudaki Donbas bölgesinde bir askerinin, Rusya yanlısı ayrılıkçıların top ateşinde öldüğünü açıkladı. Bölgede gerilim artarken, ABD Başkanı Joe Biden da dün akşamki açıklamasında Rusya lideri Putin’in bahanelerle Ukrayna’ya saldırı için zemin hazırladığını söyledi ve “felakete yol açacak olası bir savaştan” Rusya’nın sorumlu olacağını savundu.
Bu, haftalardır süren gerilimde Ukrayna ordusunun açıkladığı ilk asker ölümü. Askerin Rusya sınırına yakın bölgede vücuduna isabet eden bir şarapnel parçası nedeniyle hayatını kaybettiği açıklandı. Ordu ayrıca ayrılıkçıların saldırılarının Cuma’dan bu yana arttığını da belirtti. Cuma günü de bölgede iki sağlık görevlisi yaralandı.
Ayrıca bölgedeki Rus yanlısı ayrılıkçıların liderleri “tam askeri seferberlik” ilan etti. Ayrılıkçılar dün de bölgedeki kadın ve çocukların da tahliyesini istemişlerdi.
Biden: Putin Ukrayna’yı işgal etmeye karar verdi
ABD Başkanı Joe Biden, Rusya’nın bahanelerle Ukrayna’ya saldırı için zemin hazırladığını söyledi ve “Putin’in Ukrayna’yı işgal etmeye karar verdiğine” inandığını söyledi.
Beyaz Saray’daki basın toplantısında konuşan Joe Biden, Rusya’nın bu planı hayata geçirmesi durumunda “felakete yol açacak bir savaştan” sorumlu olacağını savundu.
Başkan Biden, olası bir işgal durumunda ABD askeri göndermeyeceklerini, Ukrayna’yı farklı şekillerde desteklemeye devam edeceklerini de kaydetti.
Biden, Putin’in “nükleer silah kullanmayı aklından dahi geçirmediğini” düşündüğünü de söyledi ve diplomasiyi seçme çağrısını yineledi.
ABD Başkanı, Ukrayna lideri Zelenski’nin bugün Münih’te yapılacak güvenlik konferansına katılma kararının “akılcı” olup olmadığına ilişkin soruya ise “onun kararı” yanıtını verdi.
Münih Güvenlik Konferansı 1963 yılından bu yana düzenleniyor ve Rusya, 1999’dan bu yana ilk kez konferansa katılmıyor.
Son 24 saatte Donbas bölgesinde neler yaşandı?
Ukrayna’nın doğusundaki Rus nüfus ve Rusya yanlılarının ağırlıkta olduğu Donbas bölgesinde (Donetsk ve Luhansk) sivillerin tahliye edilmeye başladığına ilişkin görüntüler, Rus medyasında yayınlandı.
Ancak bölgede kitlesel bir yer değiştirme yaşandığına ilişkin bir işaret henüz bulunmuyor.
Batılı güçler ise Rusya’nın sahte bir kriz yaratarak, Ukrayna işgaline bahane bulmaya çalıştığını savunuyor.
Rus yanlısı ayrılıkçılar, Cuma akşam saatlerinde Donetsk kentinde bir milis lidere ait aracın patlatıldığını öne sürdü. Reuters haber ajansına göre Rusya yanlısı ayrılıkçılar içinde kimsenin bulunmadığı bir cipin patladığını aktardı. Yaralanan kimsenin olmadığı belirtildi.
Bu gelişmenin ardından sivillerin tahliye edilmeye başlandığı dile getirildi. Rusya yanlısı ayrılıkçılara göre 700 bin kişi Rusya’ya tahliye edilecek.
Rusya’nın acil durumlardan sorumlu bakanının da bölgeye gittiği açıklandı. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in, Donbas’tan Rusya’nın güneyine gelen ‘sığınmacılara’ barınma ve gıda yardımının sağlanması emri verdiği ifade edildi.
Ukrayna’ya göre ise saldırı iddiaları Rusya’nın dezenformasyonu.
Bu gelişmeden önce ise Ukrayna’nın doğusundaki Rusya yanlısı ayrılıkçı gruplar, Rus haber ajansı Interfax’a, Ukrayna ordusunun kendilerine havan topu saldırısı düzenlediğini iddia etmişti.
Batı, Rusya’nın bahane aradığına inanıyor
Birçok Batılı lider, Rusya’nın Ukrayna’yı işgal için bahane aradığını savunuyor.
ABD başta olmak üzere Batı ülkeleri, Rusya’yı Ukrayna’yı işgal etmek için “sahte bilgiler yaymaya hazırlanmakla” suçluyor.
Ukrayna ordusu ise son 24 saatte Rusya yanlısı ayrılıkçılar tarafından 60 kez ateşkes ihlâli yapıldığını ve bir Ukrayna askerinin yaralandığını öne sürdü.
Ukrayna Dışişleri Bakanı Dimitro Kuleba da Rus devlet medyasında yer alan saldırı hazırlığı iddialarını “kategorik olarak reddettiklerini” söyledi.
Sınırın Rusya tarafındaki Rostov’a gelecek kişilere, 10 bin ruble (100 euro) ödenmesi talimatının verildiği de belirtiliyor.
‘Sınıra yaklaşıyorlar ve bölgede kan stokluyorlar’
NATO’nun Brüksel’deki karargâhında konuşan ABD Savunma Bakanı Lloyd Austin, Rusya’nın askerlerini Ukrayna sınırına yaklaştırmaya devam ettiğini ve bölgeye daha fazla savaş uçağı gönderdiğini, bir yandan da kan stokladığını açıklamıştı.
Rusya geçtiğimiz günlerde Ukrayna sınırında konuşlanmış bazı birliklerin tatbikatlarını tamamladıktan sonra üslerine geri döndüğünü iddia etti ve Rusya Savunma Bakanlığı zırhlı araçların Kırım bölgesinden ayrıldığını gösteren bir video yayımladı, ancak Batılı ülkeler bu paylaşımlara kuşkuyla yaklaştı. ABD yönetiminden üst düzey bir yetkili ise bu açıklama için “doğru değil” ifadelerini kullandı.
Austin, Rusya’nın bu iddialarını reddederek, “Ben de bir zamanlar askerdim. Bunlar öylesine yapılmış, çekilmeye hazırlanan bir ordunun yapacağı hareketler değil” ifadesini kullandı.
Austin, Ukrayna’nın egemenliğinin ve toprak bütünlüğünün kabul edildiği bir sonucun iki ülke için en iyisi olacağını belirtti.
“Eğer Putin böyle bir anlaşmaya varmak istiyorsa ABD ve NATO’dan iyi muhatap bulamaz” diyen Austin, “Ama istemiyorsa bütün dünya masadaki diplomatik çözüm tekliflerini reddedip savaş başlattığını görmüş olacak” diye devam etti.
‘Sahte bayrak operasyonu’
NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg de, Rusya’nın ‘sahte bayrak operasyonu’ düzenleyerek Ukrayna’yı işgal etmek için zemin hazırlıyor olabileceğini ifade etti.
Hafta içinde Brüksel’de konuşan Stoltenberg, “Rusya’nın Ukrayna’ya saldırı düzenlemek için bahane uydurduğundan endişeliyiz” dedi ve devam etti:
“Rusya, Ukrayna sınırına yıllardır gördüğümüz en büyük askeri birliği konuşlandırdı. Bölgede birçok Rus istihbaratı bulunuyor ve Rusya’nın sahte bayrak operasyonu düzenlemeye çalıştığının görüyoruz”
Sahte bayrak operasyonu, taraflardan bir tanesinin diğerine saldırabilmek için yaptıkları bazı olayları hedefteki kişiler yürütüyor gibi göstermesine verilen ad.
‘NATO sadece bir hedef değil, bir yaşam meselesi’
Rusya, Ukrayna ile yaşanan kriz sürecinde NATO’dan bir takım taleplerde bulundu. Bunlardan bir tanesi, Ukrayna’nın ittifaka katılmasına izin verilmemesinin güvence altına alınması. Ancak Batılı ülkeler bu talebi reddediyor.
BBC’ye konuşan Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, NATO üyeliğinin Ukrayna için bir “güvenlik garantisi” olduğunu söyledi ve üyelik taleplerinden vazgeçmeyeceklerini belirtti.
Zelenski, NATO’ya üye olmanın sadece bir “hedef” olmadığını, bunun bir “yaşam meselesi” olduğunu ifade etti ve devam etti:
“Bu sadece NATO ile ilgili değil, insanlarımızın geleceği ile ilgili. NATO ve Avrupa Birliği üyeliğinden bahsediyorsak aslında bağımsızlığımızı korumaktan bahsediyoruz. “
NATO ve Avrupa Birliği’ne (AB) katılma sürecinin uzun olacağını kabul eden Zelenski, “Devlet başkanı olarak benim için bu süreçte en önemli şey ülkemi kaybetmemek” dedi.
Zelenski, Ukrayna’yı NATO dışında tutmak isteyen bazı AB ülkeleri ile ilgili, “Gözlerimizi kapatıp bizi dışarıda tutmak isteyen tek ülkenin Rusya olduğunu söyleyemeyiz, bu doğru değil” ifadesini kullandı.
Zelenski, Rusya’yı NATO üyeliği meselesini kullanarak kriz yaratmakla suçladı ve bunu sınırda bulunmak için bir sebep olarak gösterdiklerini ekledi.
Zelenski “Bazı AB ülkeleri de Rusya’nın oyununu oynuyor, bu yanlış bir şey” dedi.
‘Rusya’nın çok büyük kazançları oldu’
BBC’ye konuşan İngiltere Dış İstihbarat Servisi’nin (MI6) eski başkanı John Sawers, “Rusya’nın çok büyük kazançları oldu. Öncelikle Rusya’nın güvenlik talepleri tekrar gündemde. Aynı zamanda Avrupa ülkeleri, doğalgaz için Rusya’ya ne kadar bağımlı olduklarını hatırladı.”
Öte yandan Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Ukrayna krizine rağmen Avrupa Birliği’nde (AB) doğalgaz kıtlığı olmadığını ve kış ayları için yeterli doğalgaz olduğunu belirtti.
Von der Leyen, AB’nin haftalardır sıvılaştırılmış doğal gaz ihracatını artırmaya hazır ülkelerle görüştüğünü, Rusya’nın enerjiyi politik bir silah olarak kullanmasına karşı hazırlıklı olduklarını ekledi.
ABD Başkanı ise olası bir Ukrayna işgaline cevaben Rusya’ya uygulanacak yaptırımlar neticesinde, Amerikan ekonomisinin enerji arzındaki kesintilerden ve fiyat artışlarından zarar görebileceği konusunda uyardı.
“Amerikan halkı, demokrasiyi ve özgürlüğü savunmanın bedelinin olacağını biliyor. Bunun acısız olacağını iddia etmeyeceğim.”
Rusya vatandaşlarına de seslenen Biden, “Siz bizim düşmanımız değilsiniz ve Ukrayna’ya karşı kanlı, yıkıcı bir savaş istediğinizi sanmıyorum” diye konuştu. BBC Türkçe, iznews
