Team Araştırma; Konya, Kayseri, Yozgat, Sivas, Malatya, Elâzığ, Bingöl, Erzurum, Gaziantep ve Kocaeli illerinde ve İstanbul’un dindar seçmen yoğunluklu ilçelerinin belli semtlerinde 2424 dindar seçmenle yüz yüze yaptığı görüşmelerin sonuçlarını açıkladı.
Araştırmayla ilgili “Bu çalışmada Sünni Türk dindarlara odaklandık. Dindarlık düzeyini, seçmenlerin kendilerini ne kadar dindar olarak gördükleri, gündelik hayatlarını ne kadar dini vecibelere göre düzenledikleri ve ne sıklıkta namaz kıldıklarına göre kategorileştirdik”ifadeleri kullanıldı.
Dindar seçmenlerin genellikle sadece dindar değiller; aynı zamanda milliyetçi ataerkil, kendine özgürlükçü, pragmatist olduğuna vurgu yapılan araştırmada “Kayırmacılıktan ve israftan şikayetçiler, CHP başta olmak üzere muhalefete uzaklar” denildi ve araştırmanın bulguları paylaşıldı.
CUMHUR İTTİFAKI DİNDARLAR ARASINDA 9,6 PUAN GERİLEMİŞ
Araştırma sonuçları dindar bölgelerde Cumhur İttifakı’nın kayıplar yaşasa da önemli oranlarda desteğini koruduğunu gösteriyor: Cumhur İttifakı bu bölgelerde %68.1’den %58.5’a gerilemiş (9.6 puan düşüş, %14 kayıp).
Türkiye genelinde değişim aynen bu bölgelerdeki gibi olsaydı, Cumhur İttifakı’na destek %47.6 olacaktı. Daha önce paylaştığımız Türkiye temsili araştırmamızdaki sonuçlara kıyasla (%43.9), bu bölgelerde Cumhur İttifakı’nın daha az güç kaybettiği görülüyor.
–
Kürtleri, Alevileri ve dini inancı olmayanları analiz dışında bırakıp sadece Sünni Türk dindarlara odaklanıldığında, Cumhur İttifakı’na destek %64.9’u buluyor (2018: %74.1).
Dindarlık yükseldikçe Cumhur İttifakı’na destek belirgin bir şekilde yükseliyor; yüksek düzey dindarlar arasında %78’i buluyor. Cumhur İttifakı, dindar bölgelerde yaşayan dindar olmayan seçmenlerde ise %37.4 seviyesinde.
ERDOĞAN GİDERSE KÖTÜ OLUR DİYENLER YÜZDE 64
Dindar seçmenlerin yarısından daha azı (%46) Erdoğan’ın Cumhurbaşkanlığı görevini iyi yaptığını düşünürken, neredeyse üçte ikisi (%64) Erdoğan giderse kötü olur diyor. Erdoğan’a karşı eleştirel olanların da bir kısmı Erdoğan’ın gitmesini istemiyor.
Dindarlar Erdoğan’a kategorik olmasa da yüksek destek veriyorlar, yüksek destek vermekle birlikte yavaş da olsa Erdoğan’dan uzaklaşıyorlar. 2018: %74.4, Bu Pazar:%62.2.
Erdoğan’a destek dindar Türkler arasında %62.2’yi bulurken, dindar Kürtlerin Erdoğan’a desteği %46’da kalıyor. Erdoğan’dan kopuş da dindarlık düzeyi düştükçe artıyor.
Dindar seçmenlerin, büyük kısmı “her koşulda Erdoğan ve AK Parti” demiyor ama Erdoğan ve AK Parti tarafında kalma eğiliminde. Erdoğan ve AK Parti’ye verdikleri desteğin önemli bir kısmı net bir pozitif destek olmaktan ziyade, belli belirsiz bir negatif desteğe dönüşmüş.
ELEŞTİRİLERİ DE VAR: ADALETSİZLİK VE EKONOMİK KRİZ
Dindar seçmenlerde iktidara desteğin yüksek olmasına ve kopuşun Türkiye genelinden düşük olmasına karşın, iktidara yönelik eleştirel tutum da yaygınlaşmış durumda. Ekonomik sorunlar ve adaletsizlik en belirgin şikâyet konuları.
-Yolsuzluk, israf, kayırmacılık gibi başlıklarda eleştirilerin tonu neredeyse muhalefet seçmenine yakın.
AK Parti’nin “ülkeyi geliştirdiği”, “özgürleştirdiği”, “terörle mücadele, savunma sanayi ve dış politikada güçlendirdiği” düşünülüyor. Ancak son dönemde “AK Partinin yozlaştığı”, “kadroların gönülden değil çıkar uğruna partide yer aldığı” şikayetleri çok yaygın.
TEREDDÜTLÜ SEÇMENLER ARTMIŞ
Dindar seçmenlerin önemlice bir kısmında AK Parti ile kurulan gönül bağı yerini, seçeneksizlik ve kerhen oy tercihine bırakmış. AK Parti seçmenleri arasında rahatsız ve tereddütlü seçmen gruplarının ağırlığı artmış.
Rahatsızlık/memnuniyetsizlik yükselirken, iktidarın değişme ihtimali umut yerine endişe ve korku yaratıyor. Muhalefetin dini özgürlükler, sosyal politikalar ve yönetim kapasitesi konusunda iktidardan daha kötü olacağına dair kaygılar hâkim.
BAŞÖRTÜLÜ KADINLAR ENDİŞELİ
Dindar seçmenler başta başörtüsü olmak üzere kazanımların kaybedileceği endişesi yaşıyor. Özellikle kadınlarda bu endişe çok yüksek: Rövanşizmin işaretlerini şimdiden gördüklerini, muhalefetin güçlü hissettiği anlarda kendilerine karşı saldırganlaştığını ifade ediyorlar.
Dindar kadınların kaygılarının yoğunlaştığı diğer bir başlık ise sosyal destekler. Muhalefetin, destekleri geçmişten beri küçümsediği ve hafife aldığı duygusu, bu seçmenlerde, yardımların gereksiz bulunarak veya kimliklerden ötürü kesileceği endişesini büyütüyor.
MUHALEFETE GÜVENMİYORLAR
Rahatsızlıklara rağmen AK Partiye desteğin devam etmesinin bir diğer nedeni de muhalefetin yönetim kapasitesine güvensizlik. Muhalefetin hizmet ve büyüme anlayışından uzaklaşacağı ve zaten kötü durumda olan başlıkları daha da geriye götüreceği endişesi yaygın.
Dindar seçmenler muhalefetten ziyade yakınlarındakilerle etkileşime açıklar. Akrabalarıyla, çocuklarıyla, arkadaş çevreleriyle ters düştüklerinde AK Parti’yi savunamıyor olmaktan şikayetçiler. En önemli haber kaynakları arasında ise yine sosyal ağlar önde.
Dindarlar en çok TRT ve A Haber izliyorlar, Fox TV de radarlarında.
