16 Kasım 2026
12.6 C
İstanbul

Maske takmak, koronavirüse karşı etkili mi? Uzmanlar merak edilen soruyu yanıtladı!

Çin’de ortaya çıkan ve 400’den fazla kişinin ölümüne sebep olan koronavirüs salgını sonrası, çok sayıda insan maske kullanmaya başladı. Peki maske kullanımı koronavirüse karşı etkili bir yöntem mi? Uzmanlar merak edilen soruyu yanıtladı.

Çin’in Vuhan kentinde ortaya çıkan koronavirüs salgının ardından çok sayıda ülkede insanlar sokakta ve toplu taşıma araçlarında maskeyle dolaşmaya başladı.

Bazı evcil hayvan sahipleri köpeklerini dolaştırmaya çıkarken onların ağızlarına da maske takıyor.

Uzak Doğu ülkelerinde maske kullanımı yıllardır yaygın. Bazı insanlar toplu taşıma araçlarında hastalık kapmamak için, bazıları da kronik hava kirliliğine karşı bunu kullanıyor. Uzak Doğu dışındaki ülkelerde ise dışarı çıkarken maske takmak pek rastlanan bir durum değil.

UZMANLAR MERAK EDİLEN SORUYU YANITLADI

Peki maske takmak koronavirüse karşı verimli bir önlem mi?

ABD merkezli bilim haberleri sitesi Live Science’a konuşan Vanderbilt Üniversitesi Bulaşıcı Hastalıklar Uzmanı Dr. William Schaffner, sıradan ameliyat maskelerinin koronavirüse karşı etkili bir koruma sağlamadığını söylüyor.

Virüse karşı koruma sağlayan maske türü ise N95 olarak bilinen bir tür. Maske adını, havadaki küçük parçacıkların en az yüzde 95’ini filtrelemesinden alıyor.

Bu, ameliyat maskelerinden daha kalın ve kullanımı kolay olmayan bir maske.

Schaffner bu nedenle şu aşamada N95 maskelerinin halk tarafından kullanılmasını tavsiye etmiyor.

EN KÜÇÜK BİR BOŞLUK BİLE KALMAMALI

N95 maskelerinin etkili olması için takıldıktan sonra kontrol edilmesi ve maske ile yüz arasında en küçük bir boşluk bile kalmadığından emin olunması gerekiyor.

Schaffner, maskeyi bu şekilde takmanın nefes almayı zorlaştırdığını, insanın nefes vermek için bile çaba sarf etmek zorunda olduğunu, maskenin içinin nemlendiğini ve genel olarak klostrofobik bir his yarattığını belirtiyor.

Bu tür maskeler, virüs taşıdığı düşünülen hastalarla ilgilenen doktorlar tarafından kullanılıyor.

Schaffner “Bu maskeyi ihtiyaç duyduğumda yarım saat takabiliyorum. Fakat sonra karantina odasından çıkıp, biraz nefeslenme ihtiyacı duyuyorum. İşe ancak ondan sonra devam edebiliyorum” diyor.

Dr. Schaffner’e göre sıradan ameliyat maskeleri ise doktorların ameliyat sırasında hastalarına bir bakteri veya virüs bulaştırmaması için kullanılıyor. Bu maskelerin etrafında boşluk olması nedeniyle kesin bir koruma mümkün değil.

Etraftaki insanların öksürmeleri veya hapşırmaları sonucu ortaya çıkan sıvıların bir kişinin doğrudan solunum sistemine doğru savrulması durumunda ameliyat maskeleri bunu engelleyebilir.

Fakat virüslerin havada daha küçük parçacıklarla seyahat edip ameliyat maskesinin etrafındaki boşluklardan solunum sistemine girmesini engelleyemez.

İngiltere’de yayımlanan Independent gazetesine konuşan İngiltere Kamu Sağlığı Kurumu’ndan Dr. Jake Dunning, halkın maske takmasının büyük bir fayda sağlayacağına dair çok az kanıt olduğunu belirtiyor.

Independent, koronavirüsün bedene gözlerden girebileceğine dair uyarılara da dikkat çekerek maskenin bir garanti sağlamadığını vurguluyor.

Öte yandan Çin’in Vuhan kentinde yerel yöneticiler halkı, ameliyat maskesi takma çağrısı yapıyor.

Bunun bir amacı da, virüse dair henüz belirti göstermeyen taşıyıcıların, farkında olmadan bunu başkalarına bulaştırmasının önüne geçmek.

Independent’a konuşan Londra Hijyen ve Tropik Tıp Okulu’ndan Uluslararası Kamu Sağlığı Profesörü Jimmy Whitworth, “Maskelerin çok etkili olduğuna dair çok az kanıt var. Maskelerin en etkili olduğu nokta, hasta kişilerin takıp bunu başkalarına bulaştırma riskini azaltması” diyor.

MASKE DENEYİ

Uzmanlar, virüsün henüz birkaç kişiyi etkilediği, ABD ve İngiltere gibi ülkelerde böylesi bir önleme ihtiyaç duyulmadığını belirtiyor.

ABD’de yayımlanan Time dergisine konuşan Washington Üniversitesi Pandemik Salgınlara Hazırlık ve Küresel Sağlık Güvenliği Merkezi’nden Dr. Peter Rabinowitz, N95 türü maskelerin bu konuda eğitimli olmayan kişiler tarafından yüzde yüz güvenli bir şekilde takılmasının zor olduğunu, düzgün bir şekilde takılsa bile hareket halinde tekrar hava boşluklarına yol açabileceğini vurguluyor.

İngiltere’de yayımlanan Guardian gazetesi ise maskelerin etkinliği konusunda araştırma yapan İngiltere Sağlık ve Güvenlik Laboratuvarı’ndan mikrobiyolog Makison Booth’un 2008’deki bir çalışmasına atıfta bulunuyor.

Booth bir deney düzeneği kurarak havadaki parçacıkların farklı maskeler tarafından ne kadar engellendiğini araştırmış, tüm maskelerin bir miktar virüsü engellemekte başarısız olduğu sonucuna ulaşmıştı.

Araştırmada maskelerin virüse maruz kalma oranını altıda bire indirerek önemli bir koruma sağladığı fakat bunun yüzde yüz koruma anlamına gelmediği tespit edilmişti.

Köpek maskelerine gelince, Dr. Schaffner koronavirüsün köpeklere bulaştığına dair bir kanıt bulunmadığını söylüyor ve bu yüzden evcil hayvanlara maske takılmasına gerek olmadığını belirtiyor.

Son Haberler

İran Devrim Muhafızları PJAK ile çatışma yaşandığını duyurdu

İran Devrim Muhafızları Ordusu, ülkenin batısında, Kürdistan Bölgesi ile...

Yeni Parti yönetimi belli oldu, PM’de kimler var?

Özgür Özel'in yeniden genel başkan seçildiği kurultayda Yeni Parti...

Alman ordusunda cinsel istismar ve taciz endişe verici boyutta

Alman ordusu Bundeswehr'de yapılan bir araştırma, cinsel taciz ve...

IŞİD Irak’ta saldırdı

Bu gece IŞİD mensupları, Ninova ve Enbar vilayetleri arasındaki sınırda bulunan Irak ordusu ve Haşdi Şabi’ye ait ortak bir askeri noktaya saldırdı. Ninova Vilayet Meclisi Güvenlik ve Savunma Komisyonu Başkanı Muhammed Casim Kakayi, Rûdaw’a yaptığı açıklamada, bu gece IŞİD mensuplarının Ninova ve Enbar vilayetleri arasındaki, Hazar ilçesi sınırlarında bulunan Irak ordusu ve Haşdi Şabi’ye ait ortak bir noktaya saldırdığını söyledi. Kakayi, şu ana kadar saldırının ayrıntılarının netleşmediğini belirtti. Öte yandan Haşdi Şabi Medya Birimi, başka bir ayrıntı paylaşmadan yaptığı açıklamada, Haşdi Şabi’nin 44’üncü Tugayı’na bağlı güçlerin, Hazar (Ninova) ile Rawa (Enbar) ilçelerini birbirine bağlayan yol üzerindeki bir noktaya düzenlenen IŞİD saldırısını püskürttüğünü duyurdu. Ninova Batı Komutanlığı da durumun tamamen kontrol altında olduğunu bildirdi. Açıklamada, güvenlik güçlerinin IŞİD kalıntılarından gelebilecek olası saldırılara karşı teyakkuzda olduğu belirtildi. Güvenlik güçlerinin bölgenin korunması ve IŞİD mensuplarının hareketlerinin engellenmesi amacıyla Rawa-Hazar yolu boyunca konuşlandığı kaydedildi. Bölgede IŞİD hareketliliği arttı Bir süredir bölgede IŞİD mensuplarının hareketliliğinde artış yaşanıyor. Geçtiğimiz cuma akşamı, içerisinde IŞİD mensuplarının bulunduğundan şüphelenilen bir araç Kerkük'ün Pirde (Altunköprü) nahiyesi sınırlarında görüldü. Bunun üzerine çok sayıda Irak ordusu ve Terörle Mücadele Gücü bölgeye sevk edildi. Kerkük-Erbil ana yolu da sürücülere kapatıldı. Daha sonra Irak Güvenlik Medya Hücresi olayla ilgili bir açıklama yayımladı. Açıklamada, Kerkük'ün kuzeyindeki Pirde nahiyesi sınırlarında önceden planlanan bir operasyon kapsamında gerçekleştirilen hassas hava saldırısında 3 "teröristin" öldürüldüğü, nakil görevini üstlenen bir kişinin ise yakalandığı bildirildi.

ABD’de kriz: 5 bin 200’den fazla sefer iptal edildi

ABD’de hava trafik kontrol sistemlerinde cuma günü yaşanan teknik arızanın giderilmesine rağmen hava ulaşımındaki aksaklıklar devam ediyor. Pazar günü 5 bin 200’den fazla uçuş iptal edildi veya ertelendi. Uçuşların hafta başında normale dönmesi bekleniyor. Amerika Birleşik Devletleri’nde hava ulaşımını olumsuz etkileyen kriz üçüncü gününe girdi. Havacılık veri sitesi FlightAware’in verilerine göre, pazar günü ABD genelinde bin 600’den fazla uçuş iptal edilirken, yaklaşık 3 bin 600 uçuşta gecikme yaşandı. 11 Eylül 2001’deki El Kaide saldırılarından bu yana ABD hava ulaşımında yaşanan en büyük kriz olarak değerlendirilen olay nedeniyle cuma günü uçuşlar yaklaşık 5 saat durdurulmuş, cuma ve cumartesi günlerinde on binlerce sefer iptal edilmiş veya ertelenmişti. Krizin kaynağı Arkansas ve Teksas Yapılan incelemelerde, krizin Arkansas ve Teksas eyaletlerindeki hava trafik kontrol sistemlerinde kullanılan yönlendiricilerden kaynaklandığı belirlendi. Ancak teknik arızanın kesin nedeni henüz tespit edilemedi. İç Güvenlik Bakanı Markwayne Mullin, yaşanan kesintinin bir siber saldırıdan veya kontrolden çıkan bir yapay zeka sisteminden kaynaklandığına ilişkin şu ana kadar "sıfır kanıt" bulunduğunu söyledi. Ulaştırma Bakanı Sean Duffy de olayın arkasında siber saldırı veya başka bir kasıtlı müdahale olduğuna dair herhangi bir bulguya ulaşılmadığını açıkladı. Uçuşların hafta başında normale dönmesi bekleniyor Uçuşların durdurulması kararı alındığında havada bulunan 3 bin 500 uçağın güvenli şekilde iniş yaptığını belirten Duffy, hava trafik kontrol sistemlerinin yeniden tam kapasiteyle çalışmaya başladığını bildirdi. "Tam kapasiteyle yeniden faaliyetteyiz" diyen Duffy, buna rağmen uçuşların tamamen normale dönmesinin hafta başını bulabileceğini ifade etti. Bakan Duffy, Federal Havacılık İdaresi'nin (FAA) önceliğinin yolcu güvenliğini sağlamak olduğunu vurguladı. Mağdur yolculara tazminat ödenmeyecek Teknik arıza giderilerek uçuşların yeniden başlamasına rağmen ülke genelinde binlerce yolcunun yaşadığı mağduriyet sürüyor. Uçakların kalkış kapılarında beklemesi, artan gecikmeler ve sefer iptalleri nedeniyle çok sayıda yolcu saatlerce havalimanlarında mahsur kaldı. Öte yandan, aksaklıkların havayolu şirketlerinden değil, FAA sistemlerindeki teknik arızadan kaynaklanması nedeniyle şirketlerin mağdur yolculara tazminat ödemek zorunda olmayacağı belirtildi.

Türkiye Fransa’ya 2-1 mağlup oldu

Türkiye, UEFA Uluslar A Ligi Grup son maçında Fransa'ya deplasmanda 2-1 mağlup oldu. A Milli Takım, UEFA Uluslar A Ligi 1. Grup 6. maçında Fransa ile deplasmanda karşı karşıya geldi. Karşılaşmanın ilk yarısı  0-0 golsüz golsüz son buldu. İkinci yarıda  Fransa, Emirhan Topçu'nun 49. dakikada kendi kalesine attığı golle öne geçti. Kroupi, 80. dakikada farkı 2'ye çıkardı. 90. dakikada Türkiye Abdülkerim'in golüyle skoru 2-1 yaptı. Türkiye A Milli Takım, maçı 2-1 kaybederek, grubu puansız tamamladı. Bu sonuçla birlikte Fransa 13 puanla grubu lider olurken, Türkiye ise çıktığı 6 maçta puan toplayamadı. Türkiye A Milli Takımı'nın, UEFA Uluslar A Ligi'nde kalma ihtimali sürüyor. A Ligi'nde bulunan 4 grupta, son sırada yer alan takımlar arasında en kötü iki ekip doğrudan B Ligi'ne düşerken, grubunu son sırada tamamlayan diğer iki takım ise play-off oynama hakkını elde edecek. A Ligi 1. Grup'ta puansız son sırada kalan ay-yıldızlı ekip, -11 averajla grubu tamamladı. 3. Grup'ta son sıradaki puansız Çekya da -11 averaja sahip ancak attığı gol Türkiye'den az olduğu için B Ligi'ne düşmesi kesinleşen ilk takım oldu. B Ligi'ne düşecek diğer ekip ise 2. Grup'ta puansız son sırada yer alan ve -7 averaja sahip Sırbistan'ın bugün deplasmanda Yunanistan ile oynayacağı maçla belli olacak. Sırbistan averajını -11'den aşağıda tutarsa A Ligi'nde kalmak için play-off oynama hakkını elde edecek. Sırbistan'ın da -11 averaja gelmesi halinde ise Türkiye ve Sırbistan'ın attığı gol sayılarında önde olan takım, A Ligi'nde kalmak için play-off oynayacak, diğer ekip ise B Ligi'ne düşecek. A Ligi 4. Grup'ta son sırada yer alan bir maçı eksik Galler'in 3 puanı bulunuyor.

DEM Parti Eş Genel Başkanı Hatimoğulları, Diyarbakır’da gençlerle buluştu

DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları, sürece ilişkin,...

Türkiye Gündemi

Yeni Parti yönetimi belli oldu, PM’de kimler var?

Özgür Özel'in yeniden genel başkan seçildiği kurultayda Yeni Parti...

Tayyip Temel: Öcalan’ın inisiyatifiyle bir koordinasyon kurulu oluşturulacak

DEM Parti Eş Genel Başkan Yardımcısı Tayip Temel, Nûçe...

İBB davasında ara karar: İmamoğlu’nun avukatı Mehmet Pehlivan dahil sekiz kişiye tahliye

Görevden uzaklaştırılan İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun da aralarında bulunduğu...

HABAŞ patlaması: Dokuz kişi tutuklandı, yönetim kurulu başkanı adli kontrolle serbest

İzmir'in Aliağa ilçesinde faaliyet gösteren HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda...

‘Edebiyat ve Barış Konferansı’ düzenleniyor

Edebiyatçıların bir araya geldiği konferansta konuşan katılımcılar, barış sürecine...

Barış Annesi Elif Aslan yaşamını yitirdi

Barış Annesi Elif Aslan, geçirdiği beyin kanaması sonucu hayatını...

Bu fotoğraf İYİ Parti’i karıştırdı

İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu'nun, Anıtkabir'deki 29 Ekim...

Özel: Vahim iddialar doğru çıkarsa Sarıgül’ü biz de savunamayız

Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel, Erzincan Milletvekili Mustafa...