17 Kasım 2026
12.6 C
İstanbul

Japonya’dan sonra Çin de Kürtçe bölüm açıyor

Geçtiğimiz yıl Tokyo Yabancı Diller Araştırmalar Üniversitesi’nde başlayan Kürt dil kursu, ikinci dönem mezunlarını da vermeye hazırlanırken, Çin’de de Pekin Üniversitesi’nde Kürtçe bölümünün açılacağı belirtildi.

Nisan 2019’da Kürtçe kurslarına başlayan üniversite, ilk mezunlarını geçtiğimiz mart ayında vermişti.

Tokyo Üniversitesi’ne Kürtçe dil kursları projesini hazırlayan Vakkas Çolak, kursla ilgili süreci K24’ten Cesim İlhan’a konuştu.

Üniversitede önümüzdeki dönemde de Kürtçe derslerinin devam edeceğini ifade eden Çolak, “Japonya’daki Nagasaki Üniversitesi’nde de yeni dönemde Kürtçe, seçmeli ders olarak müfredatta yer alacak. Bu projede yer alan ve daha önce Süleymaniye Üniversitesi’nde görev yapan Prof. Dr. Abdurrahman Gülbeyaz derslere girecek” dedi.

Japonya’da Kürtçeye yoğun bir ilginin var olduğunu vurgulayan Çolak, “Kürtçe, üniversitede seçmeli dersler içerisinde en çok tercih edilen diller arasında yer alıyor” dedi.

Çolak, yeni eğitim öğretim yılında Kürtçenin Sorani lehçesinde de kursların olacağı müjdesini vererek, “Çünkü daha önce ders kitaplarımız yoktu. Şimdi bir kitap çalışmamız var. Ayrıca şu an Japonca-Sorani sözlüğünü de hazırlıyoruz. Yeni yılda bir dönem Sorani bir dönem de Kurmanci lehçelerinde derslerimiz olacak” şeklinde konuştu.

Vakkas Çolak, kursun açılmasıyla ilgili süreciyle ilgili şunları söyledi:

“Bundan 10 yıl önce Japonya’da bir devlet üniversitesinde Kürtçe ders vermek için bir proje hazırladım. Ben bu projemi Farsça Bölümü’nden Japon bir hocamıza anlattım. Kendisi çok beğendi ve üniversite yönetimine sunduk. Üniversite kendisi de Kürtçe kurs vermek istiyordu. Ama şimdiye kadar proje sunan olmamış, akademik düzeyde Kürtçe ders veren kimse yoktu. Tokyo Üniversitesi’nde ders vermek isteyen kişilerin doktorasını bitirmesi lazım. Ya da ders vermek için kişi kendi anadilinde ders vermeli. Burada kurslardan önce Kürtçe-Japonca bir sözlük hazırladım. Daha sonra üniversite yönetimi Kürtçe kurslarına onay verdi ve 2019 Nisan ayında eğitime başladık.”

“KONTENJANLAR DOLDU”

Çolak, ilk başta Kürtçe kurslarının sadece Japonya halkı için açmayı planladıklarını ifade etti:

“Biz ilk önce üniversite dışında insanlar için Kürtçe kursu açmak istedik, üniversite rektörü bunun öğrencileri de kapsayabileceğini söyledi. Üniversite öğrencileri için de başka bir sınıf açtık. Her sınıf için haftada 4 saat Kürtçe dersi veriliyordu. İlk sınıfın mevcudu 40, diğerinin de 21’di. Bizim belirlediğimiz kontenjanlar doldu. Halka açık olan kontenjanımız 21 kişilikti, üniversite öğrencileri için belirlediğimiz kontenjan ise 40 kişilikti. O da dolmuştu. İlk yılda 60’a yakın öğrenci mezun oldu. Halk için açılan kursu (açık öğretim) bitirenlere üniversite resmi olarak sertifika veriyor. İlk yılda şimdiye kadar bir ve ikinci seviyeyi bitirdik, sertifikalar verildi. Üniversite öğrencileri için açılan Kürtçe kursu için ise sınava giriyorlar, not veriyoruz. Notları iki gün önce okudum, onları da mezun edeceğiz.”

Tokyo Üniversitesi’nde kurs açılmadan önce özel Kürtçe dersi verdiğini vurgulayan Çolak, “Kursları açmadan önce ben burada iki yıl özel Kürtçe dersleri veriyordum. Japonya’da devlet ve devlet üniversitesi tarafından ilk defa Kürtçe eğitimi veriliyor. Kursa gelenlerden hiçbiri Kürt değil. Çoğu Japon, Çinli, Koreli ve Tayvanlı” dedi.

TÜRKİYE’NİN TEPKİSİ VE JAPONYA’NIN YANITI

Öte yandan Nisan 2019’da Tokyo Üniversitesi’nde Kürtçe Kursları dersleri başladığı zaman Türkiye Dışişleri Bakanlığı, Japonya Dışişleri Bakanlığı aracılığıyla üniversiteyle iletişime geçerek, Kürtçe kurslarının durdurulmasını istemişti.

Tokyo Üniversitesi de Türkiye’ye tepki göstermiş Kürtçe kursunun devam edeceğini bildirmişti.

Türkiye’nin Japonya’da açılan Kürtçe kursuna karşı çıkmasıyla ilgili ise Çolak şunları söyledi:

“Türkiye Dışişleri Bakanlığı üniversite ile iletişime geçerek Kürtçe kurslarının kapatılmasını istemiş. Ama üniversite yönetimi bunu kabul etmedi ve onlara bunun akademik bir iş olduğunu iletti. Japonya’da eğitim ve dil özgürlüğü var denmiş. Ayrıca üniversite için Japonya devleti de karar veremez. Kürtçe kurs verilip verilmeyeceğinin üniversitenin kararı olduğu belirtilmiş. Türkiye’ye bu şekilde cevap verildi.”

KÜRTLERE MESAJ…

Kürlerin, yabancılara Kürtler ve Kürtçeyle ilgili bilgi vermesi gerektiğini söyleyen Vakkas Çolak şunları söyledi:

“Dünyanın her yerinde Kürtçe kursları ve eğitimi olmalı. Özellikle diaspora Kürtlerine bu konuda önemli bir görev düşüyor. Kürtlerin yaşadığı ülkeler, Kürtlerin tarihi, kültürünü, dilini, müziğini, coğrafyasını ve Kürt kimliğinin Kürtlerden öğrenilmesi gerekiyor. Çünkü birçok millet ve kişi Kürtleri seviyor, Kürtlerle ilişki kurmak istiyor. Kürtlüğü Kürtlerden öğrenmek istiyor. Kürtleri Türk, Arap ve Farslardan öğrenmesinler. Bu çok önemlidir. Çünkü birlikte Tokyo Üniversitesi’nde Kürtçe kursunu açtığımız hocam bana, ‘Biz şimdiye kadar hata yaptık, biz Kürtleri Kürtlerden öğrenmedik, biz Kürtler üzerine bir araştırma ya da bir çalışma yaptığımız zaman İran’a gidip Farslara soruyorduk, ya da Araplara ve Türklere soruyorduk. Sonra fark ettik ki biz Kürtleri bu şekilde doğru tanıyamıyoruz. Devlet nasıl istiyorsa Kürtlerin tarihi, müziği, dili üzerine o şekilde taraflı yazılıyordu. Bunu gözlerimizle gördük. Sonra Kürdistan Bölgesi’ne gittik, orda Kürtleri gördük, Kürt üniversitelerini, hocalarını gördük sonra Kürtlerin hakikatini görmeye başladık’ demişti. Bundan dolayı Kürtçe eğitimi ve kursları her yerde olmalı ve açılmalı, üzerine çalışmalar yapılmalı.”

“ÇİN, KÜRTÇE BÖLÜMÜ AÇACAK”

Çin Halk Cumhuriyeti’nin Pekin Üniversitesi’nde Kürtçe bölümü açmak için çalışmalar yaptığını kaydeden Dr. Çolak, son olarak şunları söyledi:

“Şimdi Avrupa, ABD, Rusya ve birçok ülkede Kürtçe dil eğitimi ve kursları var ama Japonya’da ilk defa kurs açıldı. Ayrıca Japonya’daki Etnografya Müzesi 86 dilden oluşan bir sözlük hazırlıyor. Bunun içerisinde Kürtçe de var. Onu da ben hazırladım. Önümüzdeki dönemlerde bu sözlük yayınlanacak. Bu yıl Çin de Kürtçe dil eğitimi için adım atacak. Üstelik Pekin Üniversitesi’nde sadece eğitim ya da Kurs değil, Kürt dili bölümü açacaklar. Şu an bunun hazırlığını yapıyorlar. Bu Kürdistan Bölgesi ile Çin arasında gelişen ilişkilerin neticesidir. Ayrıca ben Kore ve Tayvan’da da Kürtçe için adım atılacağını düşünüyorum. Onlar da Kürtler ve Kürtçeyle ilgileniyorlar. Kürtlerin IŞİD’e karşı verdiği başarılı mücadeleden dolayı dünya Kürtleri ve Kürtçeyi daha iyi tanıdı.”

Son Haberler

İran Devrim Muhafızları PJAK ile çatışma yaşandığını duyurdu

İran Devrim Muhafızları Ordusu, ülkenin batısında, Kürdistan Bölgesi ile...

Yeni Parti yönetimi belli oldu, PM’de kimler var?

Özgür Özel'in yeniden genel başkan seçildiği kurultayda Yeni Parti...

Alman ordusunda cinsel istismar ve taciz endişe verici boyutta

Alman ordusu Bundeswehr'de yapılan bir araştırma, cinsel taciz ve...

IŞİD Irak’ta saldırdı

Bu gece IŞİD mensupları, Ninova ve Enbar vilayetleri arasındaki sınırda bulunan Irak ordusu ve Haşdi Şabi’ye ait ortak bir askeri noktaya saldırdı. Ninova Vilayet Meclisi Güvenlik ve Savunma Komisyonu Başkanı Muhammed Casim Kakayi, Rûdaw’a yaptığı açıklamada, bu gece IŞİD mensuplarının Ninova ve Enbar vilayetleri arasındaki, Hazar ilçesi sınırlarında bulunan Irak ordusu ve Haşdi Şabi’ye ait ortak bir noktaya saldırdığını söyledi. Kakayi, şu ana kadar saldırının ayrıntılarının netleşmediğini belirtti. Öte yandan Haşdi Şabi Medya Birimi, başka bir ayrıntı paylaşmadan yaptığı açıklamada, Haşdi Şabi’nin 44’üncü Tugayı’na bağlı güçlerin, Hazar (Ninova) ile Rawa (Enbar) ilçelerini birbirine bağlayan yol üzerindeki bir noktaya düzenlenen IŞİD saldırısını püskürttüğünü duyurdu. Ninova Batı Komutanlığı da durumun tamamen kontrol altında olduğunu bildirdi. Açıklamada, güvenlik güçlerinin IŞİD kalıntılarından gelebilecek olası saldırılara karşı teyakkuzda olduğu belirtildi. Güvenlik güçlerinin bölgenin korunması ve IŞİD mensuplarının hareketlerinin engellenmesi amacıyla Rawa-Hazar yolu boyunca konuşlandığı kaydedildi. Bölgede IŞİD hareketliliği arttı Bir süredir bölgede IŞİD mensuplarının hareketliliğinde artış yaşanıyor. Geçtiğimiz cuma akşamı, içerisinde IŞİD mensuplarının bulunduğundan şüphelenilen bir araç Kerkük'ün Pirde (Altunköprü) nahiyesi sınırlarında görüldü. Bunun üzerine çok sayıda Irak ordusu ve Terörle Mücadele Gücü bölgeye sevk edildi. Kerkük-Erbil ana yolu da sürücülere kapatıldı. Daha sonra Irak Güvenlik Medya Hücresi olayla ilgili bir açıklama yayımladı. Açıklamada, Kerkük'ün kuzeyindeki Pirde nahiyesi sınırlarında önceden planlanan bir operasyon kapsamında gerçekleştirilen hassas hava saldırısında 3 "teröristin" öldürüldüğü, nakil görevini üstlenen bir kişinin ise yakalandığı bildirildi.

ABD’de kriz: 5 bin 200’den fazla sefer iptal edildi

ABD’de hava trafik kontrol sistemlerinde cuma günü yaşanan teknik arızanın giderilmesine rağmen hava ulaşımındaki aksaklıklar devam ediyor. Pazar günü 5 bin 200’den fazla uçuş iptal edildi veya ertelendi. Uçuşların hafta başında normale dönmesi bekleniyor. Amerika Birleşik Devletleri’nde hava ulaşımını olumsuz etkileyen kriz üçüncü gününe girdi. Havacılık veri sitesi FlightAware’in verilerine göre, pazar günü ABD genelinde bin 600’den fazla uçuş iptal edilirken, yaklaşık 3 bin 600 uçuşta gecikme yaşandı. 11 Eylül 2001’deki El Kaide saldırılarından bu yana ABD hava ulaşımında yaşanan en büyük kriz olarak değerlendirilen olay nedeniyle cuma günü uçuşlar yaklaşık 5 saat durdurulmuş, cuma ve cumartesi günlerinde on binlerce sefer iptal edilmiş veya ertelenmişti. Krizin kaynağı Arkansas ve Teksas Yapılan incelemelerde, krizin Arkansas ve Teksas eyaletlerindeki hava trafik kontrol sistemlerinde kullanılan yönlendiricilerden kaynaklandığı belirlendi. Ancak teknik arızanın kesin nedeni henüz tespit edilemedi. İç Güvenlik Bakanı Markwayne Mullin, yaşanan kesintinin bir siber saldırıdan veya kontrolden çıkan bir yapay zeka sisteminden kaynaklandığına ilişkin şu ana kadar "sıfır kanıt" bulunduğunu söyledi. Ulaştırma Bakanı Sean Duffy de olayın arkasında siber saldırı veya başka bir kasıtlı müdahale olduğuna dair herhangi bir bulguya ulaşılmadığını açıkladı. Uçuşların hafta başında normale dönmesi bekleniyor Uçuşların durdurulması kararı alındığında havada bulunan 3 bin 500 uçağın güvenli şekilde iniş yaptığını belirten Duffy, hava trafik kontrol sistemlerinin yeniden tam kapasiteyle çalışmaya başladığını bildirdi. "Tam kapasiteyle yeniden faaliyetteyiz" diyen Duffy, buna rağmen uçuşların tamamen normale dönmesinin hafta başını bulabileceğini ifade etti. Bakan Duffy, Federal Havacılık İdaresi'nin (FAA) önceliğinin yolcu güvenliğini sağlamak olduğunu vurguladı. Mağdur yolculara tazminat ödenmeyecek Teknik arıza giderilerek uçuşların yeniden başlamasına rağmen ülke genelinde binlerce yolcunun yaşadığı mağduriyet sürüyor. Uçakların kalkış kapılarında beklemesi, artan gecikmeler ve sefer iptalleri nedeniyle çok sayıda yolcu saatlerce havalimanlarında mahsur kaldı. Öte yandan, aksaklıkların havayolu şirketlerinden değil, FAA sistemlerindeki teknik arızadan kaynaklanması nedeniyle şirketlerin mağdur yolculara tazminat ödemek zorunda olmayacağı belirtildi.

Türkiye Fransa’ya 2-1 mağlup oldu

Türkiye, UEFA Uluslar A Ligi Grup son maçında Fransa'ya deplasmanda 2-1 mağlup oldu. A Milli Takım, UEFA Uluslar A Ligi 1. Grup 6. maçında Fransa ile deplasmanda karşı karşıya geldi. Karşılaşmanın ilk yarısı  0-0 golsüz golsüz son buldu. İkinci yarıda  Fransa, Emirhan Topçu'nun 49. dakikada kendi kalesine attığı golle öne geçti. Kroupi, 80. dakikada farkı 2'ye çıkardı. 90. dakikada Türkiye Abdülkerim'in golüyle skoru 2-1 yaptı. Türkiye A Milli Takım, maçı 2-1 kaybederek, grubu puansız tamamladı. Bu sonuçla birlikte Fransa 13 puanla grubu lider olurken, Türkiye ise çıktığı 6 maçta puan toplayamadı. Türkiye A Milli Takımı'nın, UEFA Uluslar A Ligi'nde kalma ihtimali sürüyor. A Ligi'nde bulunan 4 grupta, son sırada yer alan takımlar arasında en kötü iki ekip doğrudan B Ligi'ne düşerken, grubunu son sırada tamamlayan diğer iki takım ise play-off oynama hakkını elde edecek. A Ligi 1. Grup'ta puansız son sırada kalan ay-yıldızlı ekip, -11 averajla grubu tamamladı. 3. Grup'ta son sıradaki puansız Çekya da -11 averaja sahip ancak attığı gol Türkiye'den az olduğu için B Ligi'ne düşmesi kesinleşen ilk takım oldu. B Ligi'ne düşecek diğer ekip ise 2. Grup'ta puansız son sırada yer alan ve -7 averaja sahip Sırbistan'ın bugün deplasmanda Yunanistan ile oynayacağı maçla belli olacak. Sırbistan averajını -11'den aşağıda tutarsa A Ligi'nde kalmak için play-off oynama hakkını elde edecek. Sırbistan'ın da -11 averaja gelmesi halinde ise Türkiye ve Sırbistan'ın attığı gol sayılarında önde olan takım, A Ligi'nde kalmak için play-off oynayacak, diğer ekip ise B Ligi'ne düşecek. A Ligi 4. Grup'ta son sırada yer alan bir maçı eksik Galler'in 3 puanı bulunuyor.

DEM Parti Eş Genel Başkanı Hatimoğulları, Diyarbakır’da gençlerle buluştu

DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları, sürece ilişkin,...

Türkiye Gündemi

Yeni Parti yönetimi belli oldu, PM’de kimler var?

Özgür Özel'in yeniden genel başkan seçildiği kurultayda Yeni Parti...

Tayyip Temel: Öcalan’ın inisiyatifiyle bir koordinasyon kurulu oluşturulacak

DEM Parti Eş Genel Başkan Yardımcısı Tayip Temel, Nûçe...

İBB davasında ara karar: İmamoğlu’nun avukatı Mehmet Pehlivan dahil sekiz kişiye tahliye

Görevden uzaklaştırılan İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun da aralarında bulunduğu...

HABAŞ patlaması: Dokuz kişi tutuklandı, yönetim kurulu başkanı adli kontrolle serbest

İzmir'in Aliağa ilçesinde faaliyet gösteren HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda...

‘Edebiyat ve Barış Konferansı’ düzenleniyor

Edebiyatçıların bir araya geldiği konferansta konuşan katılımcılar, barış sürecine...

Barış Annesi Elif Aslan yaşamını yitirdi

Barış Annesi Elif Aslan, geçirdiği beyin kanaması sonucu hayatını...

Bu fotoğraf İYİ Parti’i karıştırdı

İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu'nun, Anıtkabir'deki 29 Ekim...

Özel: Vahim iddialar doğru çıkarsa Sarıgül’ü biz de savunamayız

Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel, Erzincan Milletvekili Mustafa...