18 Kasım 2026
16.4 C
İstanbul

“Eğer bizimle olursanız, sizi besleyeceğiz; eğer değilseniz, sizi öldüreceğiz!” diyerek yüz binlerce kişinin ölümüne neden olan Diktatör öldü!

Haber Merkezi I  Soykırım suçlamasıyla yargılanan eski Guatemala askeri diktatörü 91 yaşındaki Efrain Rios Montt, pazar günü geçirdiği kalp krizi sonucu hayatını kaybetti.

Mayalı siviller, Montt’un 17 aylık yönetimi döneminde uygulanan “kavrulmuş toprak” politikası adı altında katliam, tecavüz ve işkenceye maruz kaldı.

Ocak 2012’de Guatemala mahkemesi, Rios Montt’ı, Ixil kabilesinin en az 1,771 üyesini öldürdüğü ve binlerce insanı yerinden eden bir çatışma planı tasarladığı gerekçesiyle suçladı.

2013 yılında, işlediği soykırım suçlarından dolayı 80 yıl hapis cezasına çarptırıldı. Guatemala Anayasa Mahkemesi, söz konusu kararı, “usulde hata” gerekçesiyle bozdu ve yeniden yargılama istedi. Efrain Rios Montt ise işlediği hiçbir suçu kabul etmedi. Ülkenin güvenliği için kararları uyguladığını belirtip, hiçbir etnik gruba, dine veya ırka karşı kararları yada girişim emirlerini imzalamadığını söyledi.

Eski diktatör Montt mahkemede, “Devlet başkanı olarak benim işim ulusal politikaydı. Askerleri komuta etmedim.” dedi.

Montt, Guatemala’daki iç savaş yılları sırasında  komünistlerle ittifak içinde olduğundan şüphelendiği sol gerillalara karşı, ABD Başkanı Ronald Reagan’dan açık destek aldı. 1960-1996 savaşı sırasında,  çoğu Mayalı yaklaşık 200.000 sivil öldü ve 45.000 kişi de kayboldu.

1996 barış anlaşmaları sonrasında çıkan Birleşmiş Milletler destekli hakikat komisyonu raporu, ordu ve paramiliter grupların savaş sırasında gerçekleştirdiği 400’den fazla katliamın yüzde 90’ından fazlasının sorumlusunun Montt olduğunu tespit etti.

Rios Montt kimdir?

Guatemala’nın kırsal bölgesi Huehuetenango’da 16 Haziran 1926 yılında doğan Rios Montt, ailedeki 11 çocuğun üçüncüsüydü ve erken yaşta orduya gönderildi.

1943’te, ABD’nin komünist bir sempatizan olarak gördüğü, demokratik seçimlerle başa gelmiş olan Cumhurbaşkanı Jacobo Arbenz’i deviren 1954 tarihli ABD Merkez İstihbarat Teşkilatı destekli askeri darbeye katıldı.

Bu darbe, yıllarca sürecek iç savaşı ateşledi ve solcu gerillalara karşı Amerika destekli sağcı hükümetler başa getirildi.

Rios Montt, 1972’de general rütbesine yükseldi ve 1974’te cumhurbaşkanlığı görevini ele geçirdi. Cumhurbaşkanlığı görevini yürüten  Kjell Eugenio Laugerud sürgüne gönderildi.

23 Mart 1982’de Rios Montt, Cumhurbaşkanı Angel Guevara’yı seçimlerde hile yaptığı gerekçesiyle  görevden alarak tekrar başkanlığa geldi. Başkanlığını “Tanrı’nın isteği” olarak ilan eden Rios Montt, anayasayı iptal etti, Kongre’yi erteledi ve siyasi partileri askıya aldı.

Hükümetin isyan karşıtı önlemlerini yetersiz bulan Montt, Guatemala’da solcu isyancılara yardım ettiğinden şüphelenilen on binlerce kişinin ölümüyle sonuçlanacak, binlerce insanın işkenceye maruz kalacağı ve yine binlerce insanın sürgünde yaşamasına sebep olacak yeni önlemleri uygulamaya koydu.

Temmuz 1982’de, bir yerli Maya mahallesinde konuşma yapan Montt, “Eğer bizimle olursanız, sizi besleyeceğiz; eğer değilseniz, sizi öldüreceğiz!” dedi.

1990’larda Rios Montt, iki kez cumhurbaşkanlığına aday olmayı denedi; ancak askeri darbede yer aldığı için aday olamadı. Bu sebeple milletvekili olarak meclise girdi.

Rios Montt, 2003 yılında tekrar başkanlık için aday olmayı denedi ve adaylığı kabul edilmeyince destekçilerine sokağa çıkma çağrısında bulundu. “Siyah Perşembe” ve “Mourning’in Cuma” günü olarak bilinen iki gün süren ayaklanmada, protestocular otomobilleri ve binaları ateşe verip başkenti yerle bir etti. Bu eylemler sonrasında Montt’un adaylığı kabul edilse de sandıkta üçüncü sırada yer alarak seçimi kaybetti.

Yargılanmasına hâlâ devam edilen Efrain Rios Montt’un ölümüyle birlikte Guatemala’da bir dönemin daha sonuna gelindi.

@Hatice Çiftçi

@İZNEWS AGENCY

 

 

Son Haberler

Tuncer Bakırhan’dan tepki: Gözaltılar barış sürecine zarar veriyor

Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Eş Genel...

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance: Sonsuz bir savaşa izin vermeyeceğiz

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Başkan Donald Trump'ın İran...

Rojava Üniversitesi’nin statüsü ve Kürtçe eğitim için 5 maddelik düzenleme

Entegrasyon Komitesi, Rojava Üniversitesi Rektörlüğü ile yaptığı toplantının ardından fakültelerin...

İran Devrim Muhafızları PJAK ile çatışma yaşandığını duyurdu

İran Devrim Muhafızları Ordusu, ülkenin batısında, Kürdistan Bölgesi ile...

Yeni Parti yönetimi belli oldu, PM’de kimler var?

Özgür Özel'in yeniden genel başkan seçildiği kurultayda Yeni Parti...

Alman ordusunda cinsel istismar ve taciz endişe verici boyutta

Alman ordusu Bundeswehr'de yapılan bir araştırma, cinsel taciz ve...

IŞİD Irak’ta saldırdı

Bu gece IŞİD mensupları, Ninova ve Enbar vilayetleri arasındaki sınırda bulunan Irak ordusu ve Haşdi Şabi’ye ait ortak bir askeri noktaya saldırdı. Ninova Vilayet Meclisi Güvenlik ve Savunma Komisyonu Başkanı Muhammed Casim Kakayi, Rûdaw’a yaptığı açıklamada, bu gece IŞİD mensuplarının Ninova ve Enbar vilayetleri arasındaki, Hazar ilçesi sınırlarında bulunan Irak ordusu ve Haşdi Şabi’ye ait ortak bir noktaya saldırdığını söyledi. Kakayi, şu ana kadar saldırının ayrıntılarının netleşmediğini belirtti. Öte yandan Haşdi Şabi Medya Birimi, başka bir ayrıntı paylaşmadan yaptığı açıklamada, Haşdi Şabi’nin 44’üncü Tugayı’na bağlı güçlerin, Hazar (Ninova) ile Rawa (Enbar) ilçelerini birbirine bağlayan yol üzerindeki bir noktaya düzenlenen IŞİD saldırısını püskürttüğünü duyurdu. Ninova Batı Komutanlığı da durumun tamamen kontrol altında olduğunu bildirdi. Açıklamada, güvenlik güçlerinin IŞİD kalıntılarından gelebilecek olası saldırılara karşı teyakkuzda olduğu belirtildi. Güvenlik güçlerinin bölgenin korunması ve IŞİD mensuplarının hareketlerinin engellenmesi amacıyla Rawa-Hazar yolu boyunca konuşlandığı kaydedildi. Bölgede IŞİD hareketliliği arttı Bir süredir bölgede IŞİD mensuplarının hareketliliğinde artış yaşanıyor. Geçtiğimiz cuma akşamı, içerisinde IŞİD mensuplarının bulunduğundan şüphelenilen bir araç Kerkük'ün Pirde (Altunköprü) nahiyesi sınırlarında görüldü. Bunun üzerine çok sayıda Irak ordusu ve Terörle Mücadele Gücü bölgeye sevk edildi. Kerkük-Erbil ana yolu da sürücülere kapatıldı. Daha sonra Irak Güvenlik Medya Hücresi olayla ilgili bir açıklama yayımladı. Açıklamada, Kerkük'ün kuzeyindeki Pirde nahiyesi sınırlarında önceden planlanan bir operasyon kapsamında gerçekleştirilen hassas hava saldırısında 3 "teröristin" öldürüldüğü, nakil görevini üstlenen bir kişinin ise yakalandığı bildirildi.

Türkiye Gündemi

Yeni Parti yönetimi belli oldu, PM’de kimler var?

Özgür Özel'in yeniden genel başkan seçildiği kurultayda Yeni Parti...

Tayyip Temel: Öcalan’ın inisiyatifiyle bir koordinasyon kurulu oluşturulacak

DEM Parti Eş Genel Başkan Yardımcısı Tayip Temel, Nûçe...

İBB davasında ara karar: İmamoğlu’nun avukatı Mehmet Pehlivan dahil sekiz kişiye tahliye

Görevden uzaklaştırılan İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun da aralarında bulunduğu...

HABAŞ patlaması: Dokuz kişi tutuklandı, yönetim kurulu başkanı adli kontrolle serbest

İzmir'in Aliağa ilçesinde faaliyet gösteren HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda...

‘Edebiyat ve Barış Konferansı’ düzenleniyor

Edebiyatçıların bir araya geldiği konferansta konuşan katılımcılar, barış sürecine...

Barış Annesi Elif Aslan yaşamını yitirdi

Barış Annesi Elif Aslan, geçirdiği beyin kanaması sonucu hayatını...

Bu fotoğraf İYİ Parti’i karıştırdı

İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu'nun, Anıtkabir'deki 29 Ekim...

Özel: Vahim iddialar doğru çıkarsa Sarıgül’ü biz de savunamayız

Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel, Erzincan Milletvekili Mustafa...