17 Kasım 2026
16.5 C
İstanbul

Danimarka’da ezanın dışarıya okunması tartışılıyor, hükümet yasal olup olmadığını araştırıyor

İskandinav ülkesinin tarihinde koronavirüs pandemisi nedeniyle ilk kez camiden dışarıya hoparlörle ezan yayınına yerel izin çıkması, bir dizi partinin parlamentoya ezan yayınının resmen yasaklanması için yasa tasarısı sunmasına yol açtı.

Danimarka’da Müslüman nüfusun artışına koşut sayısı giderek artan camilerde ezan okunur ama minareden yayınlanmazken, koronavirüs pandemisinde istisnaya gidilmesi, bir dizi siyasi partiyi yasak için harekete geçirdi.

Pandemide kapanınca namaza çağırmak için izin aldı

Tartışma, ikinci büyük şehir Aarhus yakınındaki Gellerupparken’de Barış Camisi’nin pandemi önlemleri kapsamında kapalı kalınca Müslümanları futbol sahasına namaz kılmaya çağırması ve bu amaçla hoparlörden ezan yayını yapmak için yerel yetkililerden izin almasına dayanıyor.

Bu, Danimarka tarihinde camiden dışarıya hoparlörle ilk ezan yayını anlamına geliyor.

Danimarka’da herhangi bir yasal kısıtlama olmamasına rağmen toplumsal tepki nedeniyle ezan yayını yapılmıyor. 

Ülke çapında minarelerden ezan yayını yapılmasına emsal mi?

İstisnaya ilk tepki veren ise geçen ay muhafazakar haber sitesi Denkorteavis’in köşe yazarı Britta Morgensen oldu. 

“Ezan Danimarka’ya ait değil” iddiasında bulunan Morgensen, bunun ülke çapında minarelerden ezan yayını yapılmasına emsal teşkil edebileceğini öne sürdü, bunu önlemek için milletvekillerini yasak çıkarmaya çağırdı. 

Parlamentodan ezan yayınına yasak kararı çıkarmak için kolları sıvayan ise Danimarka’nın Liberal Partisi Venstre oldu. İkinci büyük parti Venstre’nin bunun için hazırladığı yasa tasarısı, aşırı sağcı-popülist çizgideki Danimarka Halkının Partisi, Muhafazakar Halk Partisi, Yeni Sağ’ın da katılımıyla dün parlamento gündemine sunuldu. Bu dört parti, parlamentodaki 179 vekilden 71’ini oluşturuyor. 

‘Geleneklerimizde yok, birliği bozuyor’

Venstre vekili Mads Fuglede, böyle bir hamlede bulunmalarını, ezan yayınının ‘Danimarka’nın gelenekleri arasında bulunmadığı’ ve ‘karmaşa yaratıp birliği bozduğu’ gerekçesiyle açıkladı. 

Fuglede “Venstre’nin derdi, bir dini hedef almak değil. Ancak fark ettim ki, namaz için ezan yayını İslam’la ilgili bir konu. Ezan Danimarka toplumna özgü bir gelenek değil. Bunun Danimarka’da son derece birliği bozucu olacağını düşünüyoruz” dedi. 

Anayasaya aykırı olduğundan İslam’a atıf yok

Ancak yasa tasarısında Danimarka Anayasası açısından uygun olmadığından İslam’dan ya da dinden söz edilmedi, sadece kamusal alanda hoparlörle duaya çağrı yapılmasına yasak talep edildi. 

Hükümet yasal olup olmadığını araştırıyor

İktidardaki Sosyal Demokrat Parti’nin Sözcüsü Rasmus Stoklund, ‘Danimarka’da kamuya hoparlörle dua çağrısı yapılmasına izin verilmemesi konusunda hükümetin ilkesel olarak hemfikir olduğunu’ söyledi. 

Entegrasyon Bakanı Mattias Tesfaye de ezan yayınına resmen yasak getirmenin yasal olup olmadığı konusunda inceleme başlattı.

Kilise çanlarını vurabilir

Ancak sadece İslam’ı hedef alacak yasak çıkarılması, anayasanın ihlali anlamına gelecek. Buna karşı kapsamın geniş tutulması ise Hıristiyan kiliselerini de vurabilir. 

Nitekim Stoklund “Yasayı çıkarırsak Danimarka Kilisesi’nin çanlarının da etkilenmesi riskine gireriz ve anayasadaki dinsel özgürlüklerle ilgili hakları çiğneme noktasına geliriz” dedi. 

İsveç yasağı 7 yıl önce kaldırdı

Ezan yayınına Avrupa’da bazı ülkeler yasak getirirken, bazı ülkeler yasağı kaldırıyor. Danimarka’nın komşusu İsveç kamusal alanda ezan yayınına ilk kez 2013 yılında izin vermişti. 

Britanya’da da koronavirüs pandemisi sırasında camilerin cemaate evde namaz kılmalarını kolaylaştırmak için ezan yayını yapmasına izin verilmesi, Müslüman dini liderlerin bu uygulamanın normalleşmede devam ettirilmesi çağrılarını beraberinde getirdi. 

Son Haberler

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance: Sonsuz bir savaşa izin vermeyeceğiz

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Başkan Donald Trump'ın İran...

Rojava Üniversitesi’nin statüsü ve Kürtçe eğitim için 5 maddelik düzenleme

Entegrasyon Komitesi, Rojava Üniversitesi Rektörlüğü ile yaptığı toplantının ardından fakültelerin...

İran Devrim Muhafızları PJAK ile çatışma yaşandığını duyurdu

İran Devrim Muhafızları Ordusu, ülkenin batısında, Kürdistan Bölgesi ile...

Yeni Parti yönetimi belli oldu, PM’de kimler var?

Özgür Özel'in yeniden genel başkan seçildiği kurultayda Yeni Parti...

Alman ordusunda cinsel istismar ve taciz endişe verici boyutta

Alman ordusu Bundeswehr'de yapılan bir araştırma, cinsel taciz ve...

IŞİD Irak’ta saldırdı

Bu gece IŞİD mensupları, Ninova ve Enbar vilayetleri arasındaki sınırda bulunan Irak ordusu ve Haşdi Şabi’ye ait ortak bir askeri noktaya saldırdı. Ninova Vilayet Meclisi Güvenlik ve Savunma Komisyonu Başkanı Muhammed Casim Kakayi, Rûdaw’a yaptığı açıklamada, bu gece IŞİD mensuplarının Ninova ve Enbar vilayetleri arasındaki, Hazar ilçesi sınırlarında bulunan Irak ordusu ve Haşdi Şabi’ye ait ortak bir noktaya saldırdığını söyledi. Kakayi, şu ana kadar saldırının ayrıntılarının netleşmediğini belirtti. Öte yandan Haşdi Şabi Medya Birimi, başka bir ayrıntı paylaşmadan yaptığı açıklamada, Haşdi Şabi’nin 44’üncü Tugayı’na bağlı güçlerin, Hazar (Ninova) ile Rawa (Enbar) ilçelerini birbirine bağlayan yol üzerindeki bir noktaya düzenlenen IŞİD saldırısını püskürttüğünü duyurdu. Ninova Batı Komutanlığı da durumun tamamen kontrol altında olduğunu bildirdi. Açıklamada, güvenlik güçlerinin IŞİD kalıntılarından gelebilecek olası saldırılara karşı teyakkuzda olduğu belirtildi. Güvenlik güçlerinin bölgenin korunması ve IŞİD mensuplarının hareketlerinin engellenmesi amacıyla Rawa-Hazar yolu boyunca konuşlandığı kaydedildi. Bölgede IŞİD hareketliliği arttı Bir süredir bölgede IŞİD mensuplarının hareketliliğinde artış yaşanıyor. Geçtiğimiz cuma akşamı, içerisinde IŞİD mensuplarının bulunduğundan şüphelenilen bir araç Kerkük'ün Pirde (Altunköprü) nahiyesi sınırlarında görüldü. Bunun üzerine çok sayıda Irak ordusu ve Terörle Mücadele Gücü bölgeye sevk edildi. Kerkük-Erbil ana yolu da sürücülere kapatıldı. Daha sonra Irak Güvenlik Medya Hücresi olayla ilgili bir açıklama yayımladı. Açıklamada, Kerkük'ün kuzeyindeki Pirde nahiyesi sınırlarında önceden planlanan bir operasyon kapsamında gerçekleştirilen hassas hava saldırısında 3 "teröristin" öldürüldüğü, nakil görevini üstlenen bir kişinin ise yakalandığı bildirildi.

ABD’de kriz: 5 bin 200’den fazla sefer iptal edildi

ABD’de hava trafik kontrol sistemlerinde cuma günü yaşanan teknik arızanın giderilmesine rağmen hava ulaşımındaki aksaklıklar devam ediyor. Pazar günü 5 bin 200’den fazla uçuş iptal edildi veya ertelendi. Uçuşların hafta başında normale dönmesi bekleniyor. Amerika Birleşik Devletleri’nde hava ulaşımını olumsuz etkileyen kriz üçüncü gününe girdi. Havacılık veri sitesi FlightAware’in verilerine göre, pazar günü ABD genelinde bin 600’den fazla uçuş iptal edilirken, yaklaşık 3 bin 600 uçuşta gecikme yaşandı. 11 Eylül 2001’deki El Kaide saldırılarından bu yana ABD hava ulaşımında yaşanan en büyük kriz olarak değerlendirilen olay nedeniyle cuma günü uçuşlar yaklaşık 5 saat durdurulmuş, cuma ve cumartesi günlerinde on binlerce sefer iptal edilmiş veya ertelenmişti. Krizin kaynağı Arkansas ve Teksas Yapılan incelemelerde, krizin Arkansas ve Teksas eyaletlerindeki hava trafik kontrol sistemlerinde kullanılan yönlendiricilerden kaynaklandığı belirlendi. Ancak teknik arızanın kesin nedeni henüz tespit edilemedi. İç Güvenlik Bakanı Markwayne Mullin, yaşanan kesintinin bir siber saldırıdan veya kontrolden çıkan bir yapay zeka sisteminden kaynaklandığına ilişkin şu ana kadar "sıfır kanıt" bulunduğunu söyledi. Ulaştırma Bakanı Sean Duffy de olayın arkasında siber saldırı veya başka bir kasıtlı müdahale olduğuna dair herhangi bir bulguya ulaşılmadığını açıkladı. Uçuşların hafta başında normale dönmesi bekleniyor Uçuşların durdurulması kararı alındığında havada bulunan 3 bin 500 uçağın güvenli şekilde iniş yaptığını belirten Duffy, hava trafik kontrol sistemlerinin yeniden tam kapasiteyle çalışmaya başladığını bildirdi. "Tam kapasiteyle yeniden faaliyetteyiz" diyen Duffy, buna rağmen uçuşların tamamen normale dönmesinin hafta başını bulabileceğini ifade etti. Bakan Duffy, Federal Havacılık İdaresi'nin (FAA) önceliğinin yolcu güvenliğini sağlamak olduğunu vurguladı. Mağdur yolculara tazminat ödenmeyecek Teknik arıza giderilerek uçuşların yeniden başlamasına rağmen ülke genelinde binlerce yolcunun yaşadığı mağduriyet sürüyor. Uçakların kalkış kapılarında beklemesi, artan gecikmeler ve sefer iptalleri nedeniyle çok sayıda yolcu saatlerce havalimanlarında mahsur kaldı. Öte yandan, aksaklıkların havayolu şirketlerinden değil, FAA sistemlerindeki teknik arızadan kaynaklanması nedeniyle şirketlerin mağdur yolculara tazminat ödemek zorunda olmayacağı belirtildi.

Türkiye Gündemi

Yeni Parti yönetimi belli oldu, PM’de kimler var?

Özgür Özel'in yeniden genel başkan seçildiği kurultayda Yeni Parti...

Tayyip Temel: Öcalan’ın inisiyatifiyle bir koordinasyon kurulu oluşturulacak

DEM Parti Eş Genel Başkan Yardımcısı Tayip Temel, Nûçe...

İBB davasında ara karar: İmamoğlu’nun avukatı Mehmet Pehlivan dahil sekiz kişiye tahliye

Görevden uzaklaştırılan İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun da aralarında bulunduğu...

HABAŞ patlaması: Dokuz kişi tutuklandı, yönetim kurulu başkanı adli kontrolle serbest

İzmir'in Aliağa ilçesinde faaliyet gösteren HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda...

‘Edebiyat ve Barış Konferansı’ düzenleniyor

Edebiyatçıların bir araya geldiği konferansta konuşan katılımcılar, barış sürecine...

Barış Annesi Elif Aslan yaşamını yitirdi

Barış Annesi Elif Aslan, geçirdiği beyin kanaması sonucu hayatını...

Bu fotoğraf İYİ Parti’i karıştırdı

İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu'nun, Anıtkabir'deki 29 Ekim...

Özel: Vahim iddialar doğru çıkarsa Sarıgül’ü biz de savunamayız

Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel, Erzincan Milletvekili Mustafa...