Avrupa Birliği’nin yasama organı Avrupa Parlamentosu (AP) için yapılan seçimlerde aşırı sağ Fransa, Almanya ve Avusturya’da büyük oy artışı yaşadığı için kutlamalar yapıldı. Ancak bu senaryoya rağmen, AB’nin merkez partileri yine çoğunluğu elinde tuttu.
Fransa’da aşırı sağcı rakibi Marine Le Pen’in müttefiklerine karşı çok ezici bir yenilgi alan Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Ulusal Meclis’i dağıtma ve erken seçim kararı aldı. Almanya’da ise aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) oylarını birçok bölgede katladı.
Almanya’da 2021 federal seçimlerinde Olaf Scholz’un Sosyal Demokrat Partisi’ne yenilerek ülke içinde muhalefet durumuna düşen merkez sağcı Hristiyan Birlik Partisi, yüzde 30.9 oy alarak AP seçimlerinde Almanya’da birinci parti oldu. 2019 AP seçimlerinde ülke genelinde yüzde 11 oy alan AfD, bu sefer oylarını yüzde 14.2’ye çıkardı.
AfD, bu oy oranına seçimden önce yaşanan birçok skandala ve AP’deki grubundan atılmasına rağmen kazandı. Partinin baş adayı Maximilian Krah, seçime haftalar kala Nazi Almanyası’nın paramiliter gücü SS’teki “herkesin kötü olmadığını” söyleyerek istifa etmek zorunda kaldı.
Çıkış anketlerine göre Scholz’un Sosyal Demokrat Partisi, en az oyunu aldığı 2019’un da altına düşerek yüzde 14.6’ya geriledi. 2019’da yüzde 20.5 ile Almanya’da AP’ye en çok vekil gönderen ikinci parti olan Yeşiller, bu sefer yüzde 12.8 il dördüncü sıraya düştü.
İtalya’da çıkış anketleri, aşırı sağcı Başbakan Giorgia Meloni’nin partisi İtalya’nın kardeşlerinin yüzde 26-30 bandında oy aldığını gösterdi. Meloni’nin merkez sol rakipleri yüzde 21-25 oy aldı.
Avusturya’da aşırı sağcı Özgürlük Partisi, yüzde 25.7 oy ile birinci parti oldu. Muhafazakar Halkın Partisi yüzde 24.7 ve Sosyal Demokratlar yüzde 23.2 ile onu takip etti.
Hollanda’da Geert Wilders’in aşırı sağcı partisi, Sol-Yeşil ittifakının ardından ikinci oldu. Geçen sene Hollanda’da seçimleri kazanan ama hükümet kuramayan Wilders’ın Özgürlük Partisi beklentilerin altında kaldı. Özgürlük Partisi oyların yüzde 17’sini alırken, AB Komisyonu eski başkan yardımcısı Frans Timmermans’ın liderliğindeki Sol-Yeşil ittifakı %21.1’le birinci parti oldu.
Macaristan Başbakanı Viktor Orban’ın partisi de beklentilerin altında kaldı. İlk sonuçlara göre iktidar koalisyonu, yüzde 43.7 oyda kaldı. Anketler, Orban’ın ittifakının en az yüzde 50 oy almasını öngörüyordu.
Aşırı ve radikal sağın oylarını ve AP’deki sandalye sayılarını artırmalarına rağmen, Avrupa yanlısı merkez partiler yine AP’nin güç merkezi olacak.
Portekiz’in muhalefetteki Sosyalist Parti (PS), merkez sağ Demokratik İttifak (AD) ile oldukça çekişmeli geçen Avrupa seçimlerinde, AD’nin yüzde 31 oy oranı ve yedi sandalyesine karşın, yüzde 32 oy oranı ve sekiz sandalye ile kıl payı bir zafer elde etti. Yurtdışındaki konsolosluklarda kullanılan oylar hariç, ülkenin Avrupa Parlamentosu’ndaki 21 sandalyesinin tümünün dağılımı tamamlandı.
Mevcut sonuçlara göre merkez veya anaakım siyasi görüşlere sahip AP partileri, 720 sandalyen 462’sini kazanacak.
