Kürtlerle sorunu olan devletler ya da iktidarlar, neredeyse tüm enerjilerini bu meselenin bir statüye dönüşmemesi için harcıyor. Sorunun çözümüne değil, kontrol altında tutulmasına odaklanan bu yaklaşım, bölgesel siyasetin temel dinamiklerinden biri haline gelmiş durumda.
Mesela Colani, İsrail’in Suriye’de yüzde 10’dan fazla bir alan üzerinde hakimiyet kurmasını kendisi için temel bir sorun olarak görmezken, Rojava’yı neredeyse her gün bir mesele haline getirebiliyor. Bu çelişki, tehdit algısının askeri ya da coğrafi kayıplardan ziyade, siyasal statü ihtimali üzerinden kurulduğunu açıkça ortaya koyuyor.
Geçtiğimiz günlerde verdiği bir demeçte, Meclis’i açmak için Kuzeydoğu Suriye’deki durumu beklediklerini ifade ediyor. Oysa mevcut tabloda, Suriye genelindeki hakimiyetinin toplamda yüzde 30-35’i geçmediği biliniyor. Buna rağmen bu sınırlı hakimiyet alanını bir kriz başlığı olarak görmeyip, Rojava’daki durumu merkezî bir sorun haline getirmesi, yaklaşımın önceliklerini net biçimde gösteriyor.
Kendi hakimiyet alanının darlığını dert etmeyen bir anlayışın, Rojava’daki olası bir statüyü temel tehdit olarak görmesi, aslında meselenin özünü ele veriyor: sorun toprak değil, statüdür.
Benzer bir tabloyu bölgesel ölçekte de görmek mümkün. ABD ve İsrail’in İran’daki mevcut rejimi hedef almasına rağmen, odak noktalarından birinin Güney Kürdistan olması dikkat çekici. Savaşın başladığı günden bu yana yüzlerce saldırının bu bölgeye yönelmiş olması, büyük güçlerin dahi Kürtlerin siyasal ve örgütsel varlığını ayrı bir başlık olarak ele aldığını gösteriyor. Kendi aralarında büyük ölçekli çatışmalar yaşanırken bile, Kürt aktörlerin varlığına yönelik hassasiyetin daha yüksek olması bu açıdan anlamlıdır.
Dolayısıyla Ortadoğu’da Kürtlere yönelik yaklaşım, tesadüfi ya da konjonktürel değil; aksine birçok ülkenin dahil olduğu daha geniş bir stratejinin parçası olarak şekilleniyor. Bu strateji, Kürtlerin statü kazanma ihtimalini sınırlandırmayı ve bu ihtimali sürekli ertelenen bir dosya haline getirmeyi hedefliyor.
Bu noktada birliğin mobilizasyonu, yani Kürt aktörler arasındaki siyasal ve toplumsal uyumun güçlendirilmesi, birçok dengeyi değiştirebilecek bir unsur olarak öne çıkıyor. Böyle bir mobilizasyon, yalnızca savunma refleksi üretmekle kalmaz; aynı zamanda mevcut stratejileri boşa düşürebilecek yeni bir siyasal zemin de yaratabilir.@ihsankaçar



