19 Kasım 2026
16.1 C
İstanbul

Yarım tonluk Sovyet uzay aracı, kontrolsüz bir şekilde dünyaya düşecek, Türkiye de risk altında

Önümüzdeki birkaç gün içinde, Sovyetler Birliği döneminden kalma, yarım tonluk bir uzay aracı, kontrolsüz bir şekilde dünyaya düşecek.

1972’de fırlatılan Kosmos 482 adlı uzay aracının iniş modülünün Venüs’e gitmesi bekleniyordu fakat teknik bir hata nedeniyle dünyanın yörüngesinde kaldı.

Aracın Dünya yüzeyine ne zaman düşeceği tam olarak bilinmiyor ama bilim insanları Mayıs ayının ilk günleri olmasını bekliyor.

BBC Rusça’ya konuşan bir uzman, aracın yerleşim bölgelerine düşme riski bulunduğunu söyledi.

Bilim insanları, aracın düşme olasılığının yüksek olduğu bölgeler arasında Orta Doğu, Orta Asya ve Türkiye dahil Güneydoğu Avrupa’yı sayıyor.

Venüs uzay aracı Baykonur Uzay Üssü’nden 31 Mart 1972’de fırlatılmıştı.

Venera 8 uzay programının bir parçası olan iki uzay aracından biriydi. İki araç hem ekipman hem de özellikler açısından aynıydı.

Gezegenler arası keşif görevlerinde başarı olasılığını artırmak için sık yapılan bir uygulamaydı.

İnsanlı Soyuz görevlerinde tercih edilenlerle aynı aileden gelen Molniya-M roketleri kullanılmıştı. Kosmos 482’nin, daha ağır araçları daha yüksek irtifadaki yörüngelere ulaştırmak amacıyla yapılmış ek bir fırlatma safhası vardı.

Venera 8, dört gün önce fırlatılmış, konuma ulaşmış ve gezegenler arası keşif programını tam anlamıyla yerine getirmişti.

Fakat yedek aracın roketinde sorun yaşandı ve Dünya’nın yörüngesinden çıkmayı başaramadı.

Teknik hata

Fırlatmanın ilk üç aşaması planlandığı gibi tamamlandı ve Dünya yörüngesinin eşiğine kadar geldi. Gezegenlerarası uzay araştırma istasyonunun daha sonra hedefine yönelmesi gerekiyordu.

Fakat roketteki ek güç bloğu aracı çalışmadı ve uzay istasyonu.

Bunun ardından, uzay istasyonuna “Kosmos 482” adı verildi. 1970’li yıllarda, Sovyet yönetimi başarılı olamayan fırlatmaları gizlemek için farklı numaralarla “Kosmos” kod adını veriyordu.

NASA’nın internet sitesine göre uzay aracı dört parçaya ayrıldı. İkisi dünya yörüngesinin alt kısımlarında kalırken, diğer ikisi 48 saat içinde atmosferde yandı.

Fakat iniş modülü ve ana motor bloğu olduğu düşünülen iki parça daha yüksek irtifada, elips şeklinde bir yörüngeye oturdu.

Uzay konularında yayın yapan popüler Telegram kanalının yöneticisi Georgi Trişkin “Titanyum yakıt tanklarının parçaları birkaç gün içinde yörüngeden çıkıp Yeni Zelanda’ya düştü” diyor.

“İstasyonun bir kısmı ve roketin Blok L diye bilinen dördüncü aşaması elips bir yörüngede kaldı.

Çıktığı en yüksek nokta Dünya’dan 9800 kilometre uzaklıktaydı, en düşük noktanın irtifası ise 2010 kilometreydi.”

NASA’ya göre, düşmesi beklenen iniş modülünün ağırlığı 495 kilo.

Süper güçlü modül

Bir uzay aracının düşüşü, parçalanıp atmosferde yandığında ya da düşüş Dünya’dan hesaplı ve kontrollü olduğunda pek büyük bir sorun değil.

Örneğin büyük yörünge istasyonu Mir, yörüngesinden çıkartılmış, Dünya’ya doğru gönderilmiş ve enkaz Büyük Okyanus’a düşmüştü.

Fakat Kosmos 482’in düşüşü kontrollü olmayacak. Özellikle tehlikeli olansa büyük ihtimalle atmosferde parçalanmayacak ve yanmayacak olması.

Bunun nedeni modülün daha yoğun bir atmosfere sahip ve daha yüksek ısılı Venüs’e inmek için tasarlanmış olması.

Yani uzay aracı, Dünya’nın atmosferine kıyasla daha zorlu koşullarla başa çıkmak üzere üretildi.

Georgi Trişkin “İniş modeli Venüs’e daha zorlu bir giriş için tasarlandı. Dolayısıyla kalkanı ve kapalı bölümü atmosfere girişten sağ kurtulacak.

“Fakat aracın tam anlamıyla yaşaması düşük ihtimal. Gözlemler paraşütünü uzun süre önce serbest bıraktığını gösteriyor. Bu da yapının sağlamlığının bozulduğunu gösteriyor.”

Nereye düşecek?

Trişkin, yörünge güzergahının temel alındığı hesaplamaların, kalıntıların büyük ihtimalle karaya düşeceğini gösterdiğini söylüyor. Özellikle Mısır, Suriye, Türkiye ve Azerbaycan güzergahının üzerinde ve yerleşim birimlerine düşme riski var.

“Aracın tamamen kurtulacağını ve hesapladığımız gibi saatte 242 kilometre hızla yere düştüğünü var sayarsak, patlama enerjisi 1,1-1,2 MJ olacak, yani birkaç yüz gram TNT’nin patlaması gibi.”

Çeşitli tahminlere göre Kosmos 482 8 ila 14 Mayıs arasında Dünya’ya düşecek. Kaynak-BBC Türkçe

Son Haberler

Avrupa’ya yönelik tehditlerden müebbet hapse: Bağdat’ta yargılanan 15 Fransız IŞİD’linin hikâyesi

Bağdat’taki Karh Ceza Mahkemesi salonunda ağır bir sessizlik hâkimdi....

Libya’da 100 günden fazla alıkonulan 40 Kürt göçmen İtalya tarafından kurtarıldı

Libya'da 100 günden fazla süreyle alıkonulan Kürdistan Bölgesi ve...

Gülistan Doku soruşturmasında tutuklu polis ifade verdi: Tuzağa düşürülmüşüm

Dersim’de 5 Ocak 2020’den bu yana kayıp olan Gülistan...

Sözcü TV nasıl kuruldu, yayın sürecinde neler yaşandı?

Sözcü TV ve sozcu.com.tr'nin yayınları günün ilk saatlerinde düzenlenen...

ABD’den Irak Başbakanı Zeydi’den İran’a bağlı milislere ilişkin talep

ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Irak Başbakanı Ali Zeydi’nin Curf...

Irak Meclis Başkanı: Devlet içinde devlet kurulmasını kabul etmeyiz

Irak Meclis Başkanı Heybet el-Halbusi, ülkede “devlet içinde devlet”...

Tuncer Bakırhan’dan tepki: Gözaltılar barış sürecine zarar veriyor

Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Eş Genel...

Türkiye Gündemi

Gülistan Doku soruşturmasında tutuklu polis ifade verdi: Tuzağa düşürülmüşüm

Dersim’de 5 Ocak 2020’den bu yana kayıp olan Gülistan...

Yeni Parti yönetimi belli oldu, PM’de kimler var?

Özgür Özel'in yeniden genel başkan seçildiği kurultayda Yeni Parti...

Tayyip Temel: Öcalan’ın inisiyatifiyle bir koordinasyon kurulu oluşturulacak

DEM Parti Eş Genel Başkan Yardımcısı Tayip Temel, Nûçe...

İBB davasında ara karar: İmamoğlu’nun avukatı Mehmet Pehlivan dahil sekiz kişiye tahliye

Görevden uzaklaştırılan İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun da aralarında bulunduğu...

HABAŞ patlaması: Dokuz kişi tutuklandı, yönetim kurulu başkanı adli kontrolle serbest

İzmir'in Aliağa ilçesinde faaliyet gösteren HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda...

‘Edebiyat ve Barış Konferansı’ düzenleniyor

Edebiyatçıların bir araya geldiği konferansta konuşan katılımcılar, barış sürecine...

Barış Annesi Elif Aslan yaşamını yitirdi

Barış Annesi Elif Aslan, geçirdiği beyin kanaması sonucu hayatını...

Bu fotoğraf İYİ Parti’i karıştırdı

İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu'nun, Anıtkabir'deki 29 Ekim...