Bugün düzenlenen Türkiye-Irak Yüksek Düzeyli Güvenlik Mekanizması dördüncü toplantısı öncesi iki bakan bir araya geldi.
Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Irak Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin ile Ankara’da görüştü.
Türkiye ve Irak heyetleri bugün yaptıkları kritik toplantıda güvenliği ele aldı.
Irak heyetinin Türkiye’yi ziyareti aracılığıyla, Ortak Planlama Grubu’nun ilk toplantısı da Dışişleri Bakanı Fidan ile Irak Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Hüseyin’in eşbaşkanlıklarında düzenlendi.
Toplantı sonrası Bakan Fidan, Iraklı mevkidaşı ile ortak basın toplantısı düzenledi.
Bakan Fidan’ın açıklamalarından satır başları:
“Kararları hayata geçirmeye devam ediyoruz. Bu anlayışla ilgili kurumlarımızla beraber Irak konusunda önemli bir çalışma ortaya kondu. Bu çabanın somut çıktılarını ise Iraklı kardeşlerimizle beraber hayata geçiriyoruz. Son dönemde hem siyasi, hem teknik düzeydeki karşılıklı temaslarımızı yoğunlaştırdık. İlişkilerimize güç kazandırdık. Bu olumlu seyri sayın Cumhurbaşkanımızın geçtiğimiz Nisan ayında Irak’a gerçekleştirdikleri tarihi ziyarette taçlandırdık. Bu ziyarette 27 anlaşma ve mutabakat zaptının imzalanması ortak irademizin en önemli tezahürü.
“Mutabakat zaptı imzalandı”
Bağdat’ta imzaladığımız metinlerden ortak işbirliği için stratejik çerçeve anlaşmasına ayrı bir parantez açmak istiyorum. Bu anlaşma Irak’la birlikte gerekli gördüğümüz her iş birliği alanında ortak daimi komiteler kurulmasını öngörüyor. Söz konusu komiteler ticaretten enerjiye, su konusunda ulaştırmaya, sağlıktan eğitime, ilişkilerimizi tüm meşaleleriyle güçlendiren bir çerçeve. Temaslarımızın kurumsallaşması işte bu komiteler maharetiyle gerçekleşiyor. Keza çerçeve anlaşması ile oluşturduğumuz ortak planlama grubu bu komiteleri denetleyecek ve çalışmalarına yön verecektir. Bakan yardımcılarımızın eş başkanlığında dün yapılan ortak planlama grubunun hazırlık toplantısında imzalanan anlaşmaların uygulanması ve daimi komitelerin faaliyete geçirilmesi bağlamında gelinen aşamalar ele alındı. Biz de bugün bu konuları tekrar gözden geçirdik. Gördük ki hem Türkiye hem Irak, sayın Cumhurbaşkanımız ve Irak Başbakanı ortaya koyduğu iradenin gereğini yapmak için yoğun bir mesafe yürütmekte. Aynı gayretle çalışmalarımızı sürdüreceğiz.
Bugün ayrıca değerli kardeşim, dostum Fuat Bey ile yaptığımız görüşmelerden sonra yüksek düzeyli güvenlik toplantımızı gerçekleştirdik. Irak’tan çok kıymetli katılımcılarımız var. Irak Milli Savunma Bakanımız, Haşdi Şabi Komisyonu Başkanı, Bölgesel Yönetim İçişleri Bakanı misafirimiz oldular. Ayrıca Milli Savunma Bakanımız Yaşar Güler, MİT Başkanımız İbrahim Kalın , İçişleri Bakan Yardımcımız Münür Karaloğlu bizlerle beraber yüksek düzeyli güvenlik toplantımızı gerçekleştirdik. Hatırlayacağınız üzere geçtiğimiz yıl Aralık ayında ve bu yıl Mart ayında aynı formatta bir araya gelmiştik. Bir Ankara’da, bir Bağdat’ta. Bu temaslarımız neticesinde PKK konusunda Irak’taki farkındalığın arttığını memnuniyetle görmekteyiz. Irak’ın PKK’yi önce ortak tehdit, bilahere yasaklı örgüt ilan etmesi bu bağlamda çok kıymetlidir. Bugünkü toplantımızda da başta PKK ile mücadele olmak üzere ilişkilerimizin güvenlik, askeri ve istihbari boyutunu da etraflıca ele aldık. İlave işbirliği fırsatlarını değerlendirdik.
“Tarihi bir gelişme”
Irak tarafının yasaklı örgüt kararını uyarınca PKK iltisaklı üç siyasi parti hakkında kapatma kararı almasından duyduğumuz memnuniyeti dile getirdik. Ayrıca bir süredir müzakeresini yaptığımız askeri, güvenlik, iş birliği ve terörle mücadele dair mutabakat zaptı taslağı üzerinde görüşmelerimizi yoğunlaştırdık. Şu anda tarihi bir gelişmeyi de ayrıca ilan etmek istiyorum. Söz konusu mutabakat zaptı az önce Savunma Bakanlarımız tarafından imzalandı. Bu anlaşmada öngörülen ortak koordinasyon ve eğitim merkezleri maharetiyle iş birliğimizi bir üst seviyeye taşıyacağımıza inanıyoruz.
“Vize serbestisi uygulamasını da 1 Eylül itibarıyla başlatma kararı aldık”
Terörle mücadele konusunda Irak’la geliştirmekte olduğumuz anlayış birliğini sahada somut adımlarla ilerletmeyi arzu ediyoruz. Bu yöndeki temaslarımızı kesintisiz şekilde sürdüreceğiz. İmzaladığımız mutabakat zaptının her iki ülke için de hayırlı olmasını diliyorum. Bu konuda gerçekten emeği geçen savunma bakanlarımız, istihbarat başkanlarımız, ilgili kurumlarımızın emeği çok büyük. Onları da ayrı ayrı tebrik ediyoruz. Sayın Cumhurbaşkanımızın Bağdat’ı ziyareti sırasında mutabık kalınan 15 yaş altı ve 50 yaş üstü Iraklı kardeşlerimiz için vize serbestisi uygulamasını da 1 Eylül itibarıyla başlatma konusunda bugün karar aldık. Bu da ayrıca ikinci hayırlı haberimiz.
Hüseyin: İki ülke arasında imzalanan ilk zapt
Fuad Hüseyin de Türkiye ve Irak arasında zaptın iki ülke arasında imzalanan ilk mutabakat zaptı olduğunu söyledi. Hüseyin, “Sayın Irak Savunma Bakanı ve Sayın Türkiye Savunma Bakanı tarafından paraflar atılmıştır. Zannediyorum bu iki ülkenin tarihindeki ilk mutabakat zaptıdır” dedi.
Hüseyin, daha önce iki ülke arasında ortak işbirliğini ve askeri güvenlik iş birliğini kapsayan toplantı tutanakları olsa da bugün imzalanan zaptın ilk mutabakat zaptı olması bakımından önemine işaret etti.
Irak Anayasasına bağlı olduklarını dile getiren Hüseyin, “Irak topraklarından kaynaklı komşu ülkelere yönelik herhangi bir tehdit bizim anayasamıza aykırıdır ve ilkelerine aykırıdır” ifadesini kullandı.
Hüseyin, bu anlayışla hareket ettiklerini, bunun Irak’ın egemenliğini de korumak anlamına geldiğini, çünkü komşu ülkelere yönelik tehditlerin aynı zamanda Irak’a yönelik tehdit olduğunu söyledi.
Başika üssü Irak’a veriliyor
Türkiye’nin Musul’daki Başika askeri üssünü Irak güçlerine devretmeyi kabul ettiğini aktaran Hüseyin, “Kapsamlı ve samimi görüşmelerin ardından birçok noktada anlaşmaya varmamızdan dolayı memnuniyet duyuyorum. Bunlar arasında Irak güvenlik güçlerinin eğitim üssü olacak olan Başika askeri üssü de yer alıyor. Nasıl çalışacağı ve hükümleri konusunda mutabakata varacağız. Askeri üs Irak üssü haline gelecek” ifadeleri kullandı.
