Suriye’nin kuzeyinde hükümet güçleri ile muhalif güçler arasında son yılların en şiddetli çatışmaları yaşanıyor.
İngiltere merkezli Suriye İnsan Hakları Gözlemevi (SOHR), 29 Kasım’da muhalif cihatçı grup Heyet Tahrir eş-Şam (HTŞ) ve müttefiklerinin Halep’in Hamdaniye ve Yeni Halep mahallerine girdiklerini söyledi.
Gözlemci grup, ülkenin en büyük ikinci şehri olan Halep’e muhalif güçlerin bubi tuzaklı iki arabayı patlatarak girdiğini bildirdi.
SOHR, bu güçlerin Cuma günü 50’den fazla kasaba ve köyün kontrolünü ele geçirdiğini aktardı.
Savaşçılarını şehrin içindeki araçlarda gösteren bir görüntü, HTS’ye bağlı bir kanalda yayınlandı. BBC Doğrulama Servisi’ne göre, bu görüntülerin şehrin batısındaki dış mahallelerde çekildiğini tespit etti.
Böylece Devlet Başkanı Beşşar Esad’a karşı savaşan güçler, 2016’da şehirden çıkarılmalarında beri ilk kez Halep’e girmiş oluyor.
Suriye devletine ait haber ajansı ise hükümet güçlerinin İdlib ve Halep kırsalında isyancılar tarafından ele geçirilen mevzilerin kontrolünü yeniden sağladığını bildirdi.
Çatışmalar nasıl başladı?
27 Kasım Çarşamba günü başlayan çatışmaların ardından Rusya ve Suriye hava kuvvetleri, HTŞ liderliğindeki güçlerin Suriye’nin kuzeyindeki mevzilerine saldırılar düzenledi.
Saldırılar, bu grupların Suriye devletinin kontrolündeki Halep’in kuzeybatısında bazı köy ve kasabaların kontrolünü ele geçirmesinin ardından yapıldı.
Ankara kaynakları ise Suriye ordusunun bölgeye saldırılarının son dönemde arttığını, “Suriyeli muhalif grupların” buna yanıt olarak Halep istikametinde sınırlı bir operasyon başlattığını söyledi.
İstihbarat kaynakları, sınırlı planlanan bu operasyonun, “rejim unsurlarının bulundukları bölgelerden kaçmaya başlamaları ile genişlediğini” ifade etti.
HTŞ liderliğindeki güçler de son haftalarda Rus ve Suriye hava kuvvetlerinin güney İdlib’deki sivillere yönelik artan saldırılarına yanıt verdiklerini söyledi.
HTŞ, kendi mevzilerinin yakınına asker yığan Suriye ordusunun olası bir saldırısını önlemeyi amaçladığını da belirtti.
Suriye ordusunun konuyla ilgili açıklamasında, “geniş bir cephede büyük bir saldırı” başlatan “teröristlerin” ağır kayıplar verdiği belirtildi.
Suriye ordusu toprak kazanmak ve çatışmayı bastırmak için Rusya ve ismi açıklanmayan “dost güçlerle” işbirliği yaptığını söyledi.
Kremlin’den ‘anayasal düzeni yeniden tesis’ çağrısı
Rus haber ajansı Interfax’a göre Kremlin, Suriye hükümetini en kısa sürede Halep’in kuzeyinde anayasal düzeni yeniden tesis etmeye çağırdı.
Kremlin Sözcüsü Dmitry Peskov çatışmaları Suriye egemenliğine yönelik bir saldırı olarak nitelendirdi.
İran basını, üst düzey bir İranlı generalin Halep’te cihatçılar tarafından öldürüldüğünü bildirdi.
Reuters’a konuşan BM’nin İnsani Yardımdan Sorumlu Suriye Krizi Koordinatörü David Carden, sekizi çocuk 27 sivilin çatışmalarda öldüğünü açıkladı.
Carden, Suriye’nin kuzeyindeki gelişmeleri endişeyle izlediklerini; siviller ve sivil altyapının Uluslararası İnsani Hukuk kapsamında korunması gerektiğini vurguladı.
Hangi gruplar çatışıyor, nereleri ele geçirdiler?
SOHR, çatışmalarda çoğu savaşçı 255 kişinin öldüğünü açıkladı.
Gözlemci kurum, eylemlerin muhalif ve cihatçı el-Fatah el-Mubin grubu tarafından başlatılan “Saldırıyı Püskürtme Operasyonu”nun bir parçası olduğunu söyledi.
el-Fatah el-Mubin, el-Kaide bağlantılı HTŞ, Türkiye’nin desteklediği Ulusal Özgürleştirme Cephesi ve Ceyşül Izza gruplarından oluşuyor.
SOHR’ye göre 27 Kasım’daki saldırılarda Esad’a karşı savaşan gruplar Halep’in yakınındaki bazı kasabalarda kontrolü ele geçirdi.
Halep’in doğusunda Hizbullah savaşçılarının konuşlandığı Nayrab askeri havalimanına da saldırı düzenlendi.
