16 Kasım 2026
12.7 C
İstanbul

Gündem var “Gündem” var: ALEVİLER…!

Cafer Solgun / Malum, memleketin gündeminde ne zaman kaldırılacağı meçhul bir OHAL var, tarafların şimdiden gardını aldığı 2019 yılında yapılacak önce yerel, sonra başkanlık seçimleri var. Karar aşamasına gelen FETÖ yargılamaları, bazen hız kesmiş olsa da yeni gözaltılar, soruşturmalar, ihraçlar ve tutuklu gazetecilerle ilgili soru işaretleri var. Ekonomide “düşündürücü” gelişmeler var…

Dış politikanın gündemi de daha az “sıcak” değil tabii. Zaten uzun zamandır alışkanlıkla “dış politika” başlığı altında değerlendirdiğimiz gelişmeler iç politika ile ilgili tutumları doğrudan etkileyen bir anlam kazanmış durumda. Mesela Suriye merkezli gelişmeler ve MHP ile ittifak halindeki iktidar partisinin Rojava konusundaki “yüksek hassasiyeti” var. Beraberinde ABD, Rusya, İran ve Esad rejimi ile bazen yan yana bazen karşı karşıya gelindiğini düşündüren değişken ilişkiler ve çelişkiler var. ABD ve AB ile ilişkilerde ciddi bir “kriz” potansiyeli var…

Bunlar çok da düşünmeden hemen akla gelen iç ve dış politika gündemleri. Hangi haber kanalını açsanız sayısı bir elin parmakları kadar olan, hemen her konuda “uzman” ve “bilirkişi” edalarındaki yorumcuların bu gündem maddeleriyle ilgili görüş ve değerlendirmeleriyle karşılaşıyorsunuz. Bunlar gazete manşetlerinden düşmeyen konular aynı zamanda. Dolayısıyla internet medyası da bu konuları ele alan haber ve analizler yayınlıyorlar. Siyasetin ve medyanın gündemi birbiriyle gayet uyumlu. Muhalefet partileri de iktidar partisinin gündeminin peşinde laf yarıştırmanın ötesinde kayda değer bir performans göstermiyorlar. Sorgulayan, araştıran, gündem oluşturan bir medya da olmayınca toplum olarak egemen gündemin peşindeyiz biz de.

Yanlış anlaşılmasın; bahsettiğim bu “sıcak” gündem konuları, elbette ki son derece ciddi sorunlarımız. Tabii ki konuşulacak, tartışılacak, değerlendirilecek, yorumlanacak, tutum geliştirilecek. Meselemiz ancak özgürce konuşabilmek, siyaset geliştirilmesine özgürce katkıda bulunabilmek ve dolayısıyla da düşünce ve ifade özgürlüğü hakkımız üzerindeki koyu gölgelerden arınmak olabilir.

Ama bir de “gündem” olmayan, olamayan gündemlerimiz var. Bunlar hakim gündem konu veya sorunlarından daha az “önemli” değil. Aksine, bazen siyasetçilerin dillerine pelesenk ettikleri “barış”, “iç barış”, “toplumsal barış” bağlamında son derece kritik bir anlam ve önem ifade ediyorlar. Mesela Alevi sorunu…

Konuyu bir “sorun” olarak tarif etmek bile başlı başına düşündürücü. Bir inanç grubunun mevcudiyeti, onların inanç ve ibadet biçimleri normal şartlarda neden “sorun” olsun ki? Ama maalesef bizde “sorun.”

Peki, neden? Hala bilmeyen varsa kısaca özetlemek yararlı olabilir.

Aleviler, kendi varlıklarını tanımayan ve sadece belirli bir mezhebe yönelik çalışmalar yapan Diyanet İşleri Başkanlığı’nın mevcut misyon ve statüsünün kendileri açısından bariz bir ayrımcılık olduğunu söylüyorlar…

Okullardaki zorunlu din derslerinin “zorunlu” olmaktan çıkartılmasını veya içeriğinin ülkemizdeki bütün din ve inanç gruplarını objektif ve her birine eşit mesafede durularak tanıtılacağı şekilde yeniden düzenlenmesini istiyorlar…

İnanç ve ibadetlerinin gereklerini yerine getirdikleri cemevlerinin ibadethane statüsünün tanınmasını istiyorlar…

Başka birçok talepleri daha var ama denilebilir ki sorunlarının temelini oluşturan talepleri bu üç maddede özetlenebilir.

Ve bunlar, çok açık ki, demokratik bir ülke ve devlet yapısı açısından bakıldığında sadece son derece haklı, meşru talepler değil, aynı zamanda “eşit yurttaş” olmanın da yerine getirilmesi elzem talepler niteliğinde. Bu nedenle rahatlıkla “Alevilerin temel sorunu eşit yurttaş olarak tanınmak” diyebiliriz… Çünkü herhangi bir ayrıcalık değil, bütün yurttaşlarla aynı haklara sahip olmak istiyorlar. İnanç ve ibadetlerinin gereklerini özgürce yerine getirememeleri ve devlet nezdinde resmen “tanınmayan” bir inanç grubu olmaları, sorunun esası oluyor.

Kuşkusuz oldukça derin, çetrefilli, tarihi evveliyatı ve toplumsal önyargılarla daha da ağırlaşmış bir sorundur söz konusu olan. Bu nedenle bir takım yasal düzenlemeler, reformlar yapmakla da sorunun hemen ve bütünüyle çözülmesi mümkün olmayacaktır. Bunun içindir ki sorunun önem ve ciddiyetinin farkında, iç barışın sağlam temellere kavuşturulmasının bu sorunun çözümüyle doğrudan ilgili olduğunu bilen bir siyasi iradenin deyim yerindeyse öncülüğüne ve tutarlı bir sivil toplum duyarlılığına ihtiyaç var.

Şunu da eklemek gerekir ki, Aleviler, yaşadıkları ayrımcılık ve mağduriyetle ilgili ciddi bir hukuksal uğraş verdiler ve sonuç da aldılar. AİHM, zorunlu din dersleri ve cemevlerinin statüsü ile ilgili Alevilerin ayrımcılığa uğradığına ilişkin kararlar aldı. Bu kararlar “bağlayıcı” bir nitelik taşıyor. Yani gereklerini yerine getirmek ya da getirmemek siyasi iktidarın, devleti yönetenlerin keyfine bırakılmış değil. Ne var ki gerekleri ısararla yerine getirilmiyor. Bu durum sorunu daha da ağırlaştırmaktan, Alevileri daha da mağdur ve karamsar bir psikolojiye sürüklemekten başka bir sonuç üretmiyor tabii ki.

“Bu kadar sorun var, sırası mı şimdi Alevilerin? Elbet sıra onların dertlerine de gelir” diye düşünenler için sadece Alevilerin zaten çok beklediklerini hatırlatmakla yetiniyorum. Bir de, barış, huzur, hak, hukuk ve adalet değerleriyle ilgili vicdanlarını yoklamaları gerektiğini…

Son Haberler

İran Devrim Muhafızları PJAK ile çatışma yaşandığını duyurdu

İran Devrim Muhafızları Ordusu, ülkenin batısında, Kürdistan Bölgesi ile...

Yeni Parti yönetimi belli oldu, PM’de kimler var?

Özgür Özel'in yeniden genel başkan seçildiği kurultayda Yeni Parti...

Alman ordusunda cinsel istismar ve taciz endişe verici boyutta

Alman ordusu Bundeswehr'de yapılan bir araştırma, cinsel taciz ve...

IŞİD Irak’ta saldırdı

Bu gece IŞİD mensupları, Ninova ve Enbar vilayetleri arasındaki sınırda bulunan Irak ordusu ve Haşdi Şabi’ye ait ortak bir askeri noktaya saldırdı. Ninova Vilayet Meclisi Güvenlik ve Savunma Komisyonu Başkanı Muhammed Casim Kakayi, Rûdaw’a yaptığı açıklamada, bu gece IŞİD mensuplarının Ninova ve Enbar vilayetleri arasındaki, Hazar ilçesi sınırlarında bulunan Irak ordusu ve Haşdi Şabi’ye ait ortak bir noktaya saldırdığını söyledi. Kakayi, şu ana kadar saldırının ayrıntılarının netleşmediğini belirtti. Öte yandan Haşdi Şabi Medya Birimi, başka bir ayrıntı paylaşmadan yaptığı açıklamada, Haşdi Şabi’nin 44’üncü Tugayı’na bağlı güçlerin, Hazar (Ninova) ile Rawa (Enbar) ilçelerini birbirine bağlayan yol üzerindeki bir noktaya düzenlenen IŞİD saldırısını püskürttüğünü duyurdu. Ninova Batı Komutanlığı da durumun tamamen kontrol altında olduğunu bildirdi. Açıklamada, güvenlik güçlerinin IŞİD kalıntılarından gelebilecek olası saldırılara karşı teyakkuzda olduğu belirtildi. Güvenlik güçlerinin bölgenin korunması ve IŞİD mensuplarının hareketlerinin engellenmesi amacıyla Rawa-Hazar yolu boyunca konuşlandığı kaydedildi. Bölgede IŞİD hareketliliği arttı Bir süredir bölgede IŞİD mensuplarının hareketliliğinde artış yaşanıyor. Geçtiğimiz cuma akşamı, içerisinde IŞİD mensuplarının bulunduğundan şüphelenilen bir araç Kerkük'ün Pirde (Altunköprü) nahiyesi sınırlarında görüldü. Bunun üzerine çok sayıda Irak ordusu ve Terörle Mücadele Gücü bölgeye sevk edildi. Kerkük-Erbil ana yolu da sürücülere kapatıldı. Daha sonra Irak Güvenlik Medya Hücresi olayla ilgili bir açıklama yayımladı. Açıklamada, Kerkük'ün kuzeyindeki Pirde nahiyesi sınırlarında önceden planlanan bir operasyon kapsamında gerçekleştirilen hassas hava saldırısında 3 "teröristin" öldürüldüğü, nakil görevini üstlenen bir kişinin ise yakalandığı bildirildi.

ABD’de kriz: 5 bin 200’den fazla sefer iptal edildi

ABD’de hava trafik kontrol sistemlerinde cuma günü yaşanan teknik arızanın giderilmesine rağmen hava ulaşımındaki aksaklıklar devam ediyor. Pazar günü 5 bin 200’den fazla uçuş iptal edildi veya ertelendi. Uçuşların hafta başında normale dönmesi bekleniyor. Amerika Birleşik Devletleri’nde hava ulaşımını olumsuz etkileyen kriz üçüncü gününe girdi. Havacılık veri sitesi FlightAware’in verilerine göre, pazar günü ABD genelinde bin 600’den fazla uçuş iptal edilirken, yaklaşık 3 bin 600 uçuşta gecikme yaşandı. 11 Eylül 2001’deki El Kaide saldırılarından bu yana ABD hava ulaşımında yaşanan en büyük kriz olarak değerlendirilen olay nedeniyle cuma günü uçuşlar yaklaşık 5 saat durdurulmuş, cuma ve cumartesi günlerinde on binlerce sefer iptal edilmiş veya ertelenmişti. Krizin kaynağı Arkansas ve Teksas Yapılan incelemelerde, krizin Arkansas ve Teksas eyaletlerindeki hava trafik kontrol sistemlerinde kullanılan yönlendiricilerden kaynaklandığı belirlendi. Ancak teknik arızanın kesin nedeni henüz tespit edilemedi. İç Güvenlik Bakanı Markwayne Mullin, yaşanan kesintinin bir siber saldırıdan veya kontrolden çıkan bir yapay zeka sisteminden kaynaklandığına ilişkin şu ana kadar "sıfır kanıt" bulunduğunu söyledi. Ulaştırma Bakanı Sean Duffy de olayın arkasında siber saldırı veya başka bir kasıtlı müdahale olduğuna dair herhangi bir bulguya ulaşılmadığını açıkladı. Uçuşların hafta başında normale dönmesi bekleniyor Uçuşların durdurulması kararı alındığında havada bulunan 3 bin 500 uçağın güvenli şekilde iniş yaptığını belirten Duffy, hava trafik kontrol sistemlerinin yeniden tam kapasiteyle çalışmaya başladığını bildirdi. "Tam kapasiteyle yeniden faaliyetteyiz" diyen Duffy, buna rağmen uçuşların tamamen normale dönmesinin hafta başını bulabileceğini ifade etti. Bakan Duffy, Federal Havacılık İdaresi'nin (FAA) önceliğinin yolcu güvenliğini sağlamak olduğunu vurguladı. Mağdur yolculara tazminat ödenmeyecek Teknik arıza giderilerek uçuşların yeniden başlamasına rağmen ülke genelinde binlerce yolcunun yaşadığı mağduriyet sürüyor. Uçakların kalkış kapılarında beklemesi, artan gecikmeler ve sefer iptalleri nedeniyle çok sayıda yolcu saatlerce havalimanlarında mahsur kaldı. Öte yandan, aksaklıkların havayolu şirketlerinden değil, FAA sistemlerindeki teknik arızadan kaynaklanması nedeniyle şirketlerin mağdur yolculara tazminat ödemek zorunda olmayacağı belirtildi.

Türkiye Fransa’ya 2-1 mağlup oldu

Türkiye, UEFA Uluslar A Ligi Grup son maçında Fransa'ya deplasmanda 2-1 mağlup oldu. A Milli Takım, UEFA Uluslar A Ligi 1. Grup 6. maçında Fransa ile deplasmanda karşı karşıya geldi. Karşılaşmanın ilk yarısı  0-0 golsüz golsüz son buldu. İkinci yarıda  Fransa, Emirhan Topçu'nun 49. dakikada kendi kalesine attığı golle öne geçti. Kroupi, 80. dakikada farkı 2'ye çıkardı. 90. dakikada Türkiye Abdülkerim'in golüyle skoru 2-1 yaptı. Türkiye A Milli Takım, maçı 2-1 kaybederek, grubu puansız tamamladı. Bu sonuçla birlikte Fransa 13 puanla grubu lider olurken, Türkiye ise çıktığı 6 maçta puan toplayamadı. Türkiye A Milli Takımı'nın, UEFA Uluslar A Ligi'nde kalma ihtimali sürüyor. A Ligi'nde bulunan 4 grupta, son sırada yer alan takımlar arasında en kötü iki ekip doğrudan B Ligi'ne düşerken, grubunu son sırada tamamlayan diğer iki takım ise play-off oynama hakkını elde edecek. A Ligi 1. Grup'ta puansız son sırada kalan ay-yıldızlı ekip, -11 averajla grubu tamamladı. 3. Grup'ta son sıradaki puansız Çekya da -11 averaja sahip ancak attığı gol Türkiye'den az olduğu için B Ligi'ne düşmesi kesinleşen ilk takım oldu. B Ligi'ne düşecek diğer ekip ise 2. Grup'ta puansız son sırada yer alan ve -7 averaja sahip Sırbistan'ın bugün deplasmanda Yunanistan ile oynayacağı maçla belli olacak. Sırbistan averajını -11'den aşağıda tutarsa A Ligi'nde kalmak için play-off oynama hakkını elde edecek. Sırbistan'ın da -11 averaja gelmesi halinde ise Türkiye ve Sırbistan'ın attığı gol sayılarında önde olan takım, A Ligi'nde kalmak için play-off oynayacak, diğer ekip ise B Ligi'ne düşecek. A Ligi 4. Grup'ta son sırada yer alan bir maçı eksik Galler'in 3 puanı bulunuyor.

DEM Parti Eş Genel Başkanı Hatimoğulları, Diyarbakır’da gençlerle buluştu

DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları, sürece ilişkin,...

Türkiye Gündemi

Yeni Parti yönetimi belli oldu, PM’de kimler var?

Özgür Özel'in yeniden genel başkan seçildiği kurultayda Yeni Parti...

Tayyip Temel: Öcalan’ın inisiyatifiyle bir koordinasyon kurulu oluşturulacak

DEM Parti Eş Genel Başkan Yardımcısı Tayip Temel, Nûçe...

İBB davasında ara karar: İmamoğlu’nun avukatı Mehmet Pehlivan dahil sekiz kişiye tahliye

Görevden uzaklaştırılan İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun da aralarında bulunduğu...

HABAŞ patlaması: Dokuz kişi tutuklandı, yönetim kurulu başkanı adli kontrolle serbest

İzmir'in Aliağa ilçesinde faaliyet gösteren HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda...

‘Edebiyat ve Barış Konferansı’ düzenleniyor

Edebiyatçıların bir araya geldiği konferansta konuşan katılımcılar, barış sürecine...

Barış Annesi Elif Aslan yaşamını yitirdi

Barış Annesi Elif Aslan, geçirdiği beyin kanaması sonucu hayatını...

Bu fotoğraf İYİ Parti’i karıştırdı

İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu'nun, Anıtkabir'deki 29 Ekim...

Özel: Vahim iddialar doğru çıkarsa Sarıgül’ü biz de savunamayız

Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel, Erzincan Milletvekili Mustafa...